De vooruitblik van Samuel IJsseling in 2011 op onze huidige (2015) samenleving.*

Samuel  IJsseling, Foto van Filip van Roe

Samuel IJsseling (1932)

Hij was van 1969 tot 1997 hoogleraar filosofie aan de K.U. Leuven.
Hij promootte het post-modernisme in de Lage Landen.
Hij schreef onder meer de klassieker Mimesis: over schijn en zijn (Ambo,1990)
Hij publiceerde in 2007 nog (samen met Ann Van Sevenant) Wat zou de wereld zijn zonder filosofie? (Klement/Pelckmans).

------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zijn visie in "Knack" nr. 27, 2011.

"Zo vind ik dat een filosoof op de eerste plaats moet leren zien, en eventueel anderen doen inzien, dat de zaken altijd veel ingewikkelder zijn dan wij op het eerste gezicht denken. Dat aantonen, die gedachte als het ware cultiveren - dat is voor mij filosoferen. De Verwondering. Niets vanzelfsprekend vinden. En een bepaalde vorm van soberheid vind ik ook wel belangrijk. Ik heb een hekel aan de graaicultuur, die voor mij in strijd is met het filosoferen."

"Het inzicht dat geld niet het belangrijkste is in het leven. Het besef dat wij hierin de beste van alle mogelijke werelden leven. Hier, nu, in West-Europa. Dat wil niet zeggen dat er niet veel ellende en verdriet en lijden is - denk maar aan het lot van de vluchtelingen. Maar wij mogen wel dankbaar zijn vind ik. We mogen het niet vanzelfsprekend vinden dat we het goed hebben. Die houding vind ik een filosofische houding. Dankbaarheid is fundamenteel. Dat is voor mij een religieuze houding. Niet ten aanzien van een schepper of een gever. Dat moet je openlaten."

Hij heeft het over Heidegger:

"Die zegt: nee,de dingen zijn niet zonder meer aanwezig, ze rijzen op en verdwijnen weer. Je kunt dat het best vergelijken met je eigen mens zijn: eerst  ben je er niet, dan word je geboren, dan voltrekt zich het zijn, en dan ben je er weer niet. Hier en nu, terwijl wij zitten te praten, voltrekt zich de gebeurtenis van het zijn. Het gaat er om aandacht te hebben voor wat gebeurt."

" Ik denk dat die postmodernistische visie een bijzonder goede vertaling is van onze huidige levenservaring. Wij zijn als mens niet zonder meer het centrum van alles wat gebeurt. Wij leven als het ware in het meervoud, wij leven met contradicties, wij leven met irrationaliteit. De maatschappij is verbrokkeld, niet meer zo eenduidig en rationeel als we vroeger weleens durfden te denken. We leven met verschillende identiteiten om ons heen, maar ook in onszelf. Mijn houding ten aanzien van het geloof is daar een illustratie van: je kunt kennelijk tegelijk wel en niet geloven. je kunt ook tegelijk van Lady Gaga houden en van de muziek van Bach."

"Het postmodernisme gaat in tegen de cultus van de eensgezindheid. De werkelijkheid is meervoudig, nooit eenduidig. Het postmodernisme kent de prioriteit van de veelheid boven de eenheid. Van de dissensus boven de consensus. Eigelijk is de democratie een postmodernistische zaak: de veelheid aan opvattingen en keuzes kan nooit samenvallen in een eenheid. Ik zeg niet dat het modernisme per se tot een dictatuur moet leiden, maar er is in dat modernisme toch die cultus van de eensgezindheid. Het idee dat alles maakbaar is, dat alles controleerbaar is."

"Mensen doen mekaar veel verdriet aan, zijn zo lastig voor elkaar. En dat is niet op te heffen, daar kun je niets aan doen. Je kunt er ook niemand schuldig voor verklaren. Zo is de mens. Vroeger heb ik daar veel last van gehad, vandaag veel minder. Ik sta iets dichter bij de dood. Dat scheelt ook wel."

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

VERWIJZING:

Joël DE CEULAAR en Filip VAN ROE(foto)," Samuel IJsseling 'Filosofen moeten zich zeer bescheiden opstellen", in: Knack, weekblad, nr. 27, 2 juli 2011, p.60 e.v.

"Hoemen enyge plaetse int plane beschrijven sal." 1533 WETENSCHAP gesprek met Gilles*

1533 " Hoemen enyge plaetse int plane beschrijven sal"

                   Hoe men aardrijkskundige plaatsen in een plan  moet situeren.

Het gaat hier over o.a. Antwerpen, Bergen-op-Zoom, Brussel, Gent, Leuven, Lier, Mechelen, en Middelburg.

DRIEHOEKSMETING

     

Uit: Petrus APIANUS, Cosmographicus liber... restitutus per Gemman Phrysium. Item eiusdem GEMMA PHRYSII Libellus de Locorum describendorum ratione,  & de eorum distantiis inveniendis, nunquam ante  hac visus. Antverpiae, Joannes Grapheus pro Arnoldo Birckman, 1533, 4°. Eerste stuk in een verzamelband.

Afgedrukt in: "Verzameling kostbare werken", ontstaan en ontwikkeling van een afdeling van de Koninklijke bibliotheek, door Frans SCHAUWERS,  Albert I - bibliotheek, Brussel, 1961, p.77.

GEMA FRISIUS, Dokkum in Friesland, 1508 - Leuven, 1555)

was een veelzijdig geleerde: diep menselijk en sociaal voelend geneesheer, wis- en sterrenkundige - als zodanig leraar van Mercator - en  stichter van de Belgische aardrijkskundige school.
Op 35-jarige leeftijd begint hij thuis lessen te geven in meet- en sterrenkunde.Hij hielp voordien Gerard Mercator bij het bestuderen van meet-en sterrenkunde, in het maken van wiskundige instrumenten en in het vervaardigen en graveren van wereldbollen en kaarten.
In zijn tijd gaf men er zich rekenschap van dat alleen astronomen en wiskundigen in staat zijn om plaatsbepalingen met wetenschappelijke nauwkeurigheid op een kaart vast te leggen.
Zij hebben astronomische tabellen opgesteld, en aandacht geschonken aan projecties, graderingen, het gebruik van een nulmeridiaan en een schaal. Zij hebben praktische en wetenschappelijke  methodes ontdekt om regionale en plaatselijke kaarten op te nemen.

Gemma was nog geen 22 jaar oud, toen hij in zijn De Principiis astronomiae (Leuven, 1530) een nieuwe methode uiteenzette om lengten te bepalen door middel van horloges.
ook de methode om kaarten op te nemen met behulp van een kompas, een soort triangulatie, is aan Gemma te danken. Zij is van doorslaggevende invloed geweest op de regionale en plaatselijke geografie van de 16-de eeuw. (A. De S.).

van HOUWEEL tot PLOEG / voor willy

EVOLUTIE

De productie van harde graangewassen eist ploegen en oogsten, zware arbeid, maar met tussenin perioden vrij om een andere oogst binnen te halen, zoals bv. bonen en erwten en herfstvruchten.

Bovendien werd het diepe omspitten van de grond, dat vooral voor de graanteelt nodig is, ontzaglijk verlicht door de uitvinding van het "super-houweel", de ploeg  ...

" De eerste primitieve landbouwers moesten hun velden, het houweel in de hand, open hakken en de uitvinding van dat "super-houweel" , de ploeg, die door dieren getrokken werd, betekende dan ook een enorme stap vooruit op de weg van de beschaving.  Behalve de laatste zijn dit allen antieke ploegen die of van monumenten nagetekend of gereconstrueerd zijn naar resten van de werkelijke voorwerpen. Het dient vermelding, dat de Maleisische ploeg aan de moderne Arabische vorm verwant is."(1)(p.346)

De landbouwer moest niet meer zelf een kuiltje graven - zoals bij het spitten in de tuin of bij de primitieve hakbouw in tropisch Afrika, bij de Amerikaanse inboorlingen en in neolithisch Europa - maar getrainde runderen of paarden trokken voortaan de voren aan één stuk, sneller en beter.Door arbeid te besparen, verhoogde de uitvinding van de ploeg niet alleen de opbrengst per arbeidseenheid, maar vergrootte zij ook, door de tijdsbesparing, de akker, die één landbouwer kon bewerken.

VERWIJZING/

Prof. Dr. John FRASER, "Klimaat en Aardrijkskunde, hun invloed op de geschiedenis", in: Nieuwe Geïllustreerde Wereldgeschiedenis,dl. I,  door Dr. Jan Romein, Drs. J.Suys, e.a., Amsterdam, 1929. (1)

thales WETENSCHAPPEN grieken ONTDEKKINGEN gesprek met Gilles

IN OPBOUW

De Grieken leenden van de Egyptenaren
en volmaakten door hun helder denken.
De Grieken geloofden dat er een vaste orde in de natuur heerste.

"De Egyptenaren waren vooral in bezit van empirische kennis van bepaalde figuurrelaties, meer in het bijzonder omtrent driehoeken en rechthoeken. Zo wisten de Egyptenaren bv. dat het vierkant van de hypotenusa gelijk is aan de som van de vierkanten van de rechthoekszijden, maar ze wisten dit alleen voor het bepaalde geval, wanneer deze zijden tot elkaar in de verhouding 3, 4, en 5 stonden; 5 x 5 was dus gelijk aan 3 x 3 + 4 x 4."(1)(p.1468)

(2)(p.1469)

De Grieken gingen op zoek naar het algemeen toepasbare.

De Egyptenaren wisten dat het vierkant van de basis van een rechthoekige driehoek gelijk is aan de som van de vierkanten van de twee andere zijden als de zijden in een verhouding 3:4:5 tot elkaar staan.
De Grieken  leverden dit bewijs voor alle rechthoekige driehoeken.

Wetenschap in een herkenbare vorm

De persoon die hier in de frontlijn stond was:
de Ioniër Thales van Milete, aan de Westkust van Klein-Azië, die leefde van ca. 624-545 v. Chr.

http://www.isgeschiedenis.nl/nieuws/thales-van-milete-en-de-zonsverduistering/

De traditie wil dat Thales een zeer schrander man was, en dat hij deze schranderheid niet alleen in zijn gedachten over de wereld, maar ook in de politiek en in de handel aan de dag legde.
Hij ontwierp een systeem van federatief bestuur voor de steden van Ionië en als zoutkoopman verwierf hij groot fortuin, dat hij nog vergrootte door het monopolie, dat hij op de olijfmarkt bezat.
Hij bezocht Mesopotamië en Egypte, in Mesopotamië leerde hij de zogenoemde  Saronische cyclus kennen, dat zijn de intervallen van 18 jaar en 11 dagen, tussen de eclipsen van de zon, zoals de Babylonische astronomen vaststelden. Thales voorspelde de zonsverduistering  van 28 mei 585 v.Chr. Hierdoor groeide de overtuiging  dat een systematische waarneming van de natuur nodig was. De verdere prestaties van Thales  liggen op het vlak van de geometrie. Hij wist te generaliseren en werd de vader van de abstracte meetkunde.

Hij ontdekte:

• dat de cirkel door de middellijn in twee wordt gedeeld;
• dat de hoeken aan de basis van de gelijkbenige driehoek aan elkaar gelijk zijn;
• dat er bij insnijding van twee rechte lijnen gelijke, t.o. elkaar liggende hoeken ontstaan;
• dat de som van de hoeken van een driehoekgelijk gelijk aan twee rechte hoeken is;
• en dat twee driehoek met gelijke hoeken evenredige zijden hebben.

Hij kon:

• de afstand van een schip tot de kust vaststellen;
• de hoogte van een piramide bereken, door de lengte van haar schaduw te vergelijken met fe schaduw van een voorwerp, waarvan de hoogte bekend was.

Hij was de eerste, die het constante te midden van alle veranderingen in de natuur zocht.
Thales is daarom de vader van de wetenschap.



Bibliografie/

Charles SINGER, "De Grieken en hun wetenschappelijke ontdekkingen", in: Nieuwe Geïllustreerde Wereldgeschiedenis",  door Jan ROMEIN, J. SUYS, A. ROMEIN - VERSCHOOR en H.J. SMEDING, Amsterdam, 1929.(1)+(2)

een lied / een gedicht per maand: OKTOBER "Ik hoor haar schuivend komen"

OKTOBER , foto eigendom van  Harry F.E. Vermeir

Ik hoor haar schuivend komen

De gele rozen laten blaren los,

Oktober ligt aan de gevels nog te zonnen,

de wind is in het okeren bos

met wilde rooftochten begonnen.

De tijd is voor mijn woord te nauw.

Ik hoor haar schuivend komen in de gangen,

bevraag mij wat ik zeggen zou.

Hoe zal ik haar met troost omhangen.

Het kort en droog bewegen van de deuren

in een houvast van bleek omklemmende handen.

De pijn kan ieder ogenblik gebeuren.

Maria Sesselte

Verschenen in "Vlaanderen",nr. 200, mei-juni1984, p.204.

MARIA SESSELLE afkomstig uit Adegem is lerares maar zij is vooral gekend als dichteres en bedenker van de fotopoëzie route in het Meetjesland. Zij schreef elf gedichtenbundels en werd een veertiental keer bekroond. Zij werkte mee aan 25 verzamelbundels en acht kunstmappen en zij geeft lezingen en workshops in Vlaanderen en Nederland. Zij vindt er veel respons omdat jongeren bezig zijn met poëzie. Zij begrijpen de gedichten omdat zij zich nog niet afsluiten voor gevoelens. Wat kinderen kunnen en willen schrijven is vaak erg ontroerend, sommige hebben echt talent dat aangemoedigd moet worden maar poëzie is niet altijd even belangrijk in het leven van de tiener naarmate hij ouder wordt. Andere dingen slorpen hen teveel op.

In 2005 werd zij aangesteld als dorpsdichter van Melle. De laatste jaren stond zij in de kijker door tentoonstellingen waarbij haar gedichten, met bijpassende foto’s, het grote publiek konden roeren. Poëzie verwerkt in natuurfoto’s van natuurfotograaf Peter De Craene hangt tentoon in tien gemeenten van het Meetjesland in Vlaanderen.

Haar werk is vereeuwigd op glas, metaal en arduin in: Oudenburg, Kruibeke, Adegem, Maldegem-Kleit, Waarschoot en Zomergem. Zij is de motor achter de fotoroute in tien gemeenten van het Meetjesland. Per foto heeft zij een passend stukje poëzie bedacht. Alle gedichtjes zijn haar kinderen die zij koestert.

http://www.bloggen.be/wakinmaldegem/archief.php?ID=2703232 

KADO woonde ook in Melle en volgde les bij de Jozefieten.

de VEILING, nu BELORTA - Zo leefden de MENSEN van Sint-Katelijne-Waver in 1953 ca. deel IV * * *

vervolg van voorgaande aflevering

 Deze pagina berust op "Zo leeft Sint Katelijne Waver", geen vermelding van auteur, in: Zondagsvriend, magazine, nr. 28, 25 juni 1953, p.857 e.v. IN KLEUR

zie ook naar deel I en II, hiervoor en op datum van 11.04.2014

___________________________________________________________________________________

PROBLEEMSTELLING
De tuinbouw had tijdens WO II heel wat te lijden gehad.
Maar men had wel vastgesteld dat één en ander beter kon georganiseerd worden.
Situatie waarbij de koper rechtstreeks goederen afnam van de producent daarbij kwam  deze laatste nogal eens in de problemen wanneer het op betaling aankwam.
Men zou het zodanig organiseren dat het aanbod gebeurde aan vele kopers tegelijkertijd en de facturen moesten betaald worden aan een centraal organisme dat overschreef naar de producent.
Onmiddellijk na de oorlog ging men dan op zoek naar een  betere organisatie.
Tot dan trok men met paard en kar, volgeladen met bv.. bloemkolen naar de vroegmarkt in Brussel of naar Mechelen. Maar in Mechelen waren ze te traag. De markt werd daar opgesteld op de Zandpoortvest.
Er zijn zelfs lang ringen in de muur geweest waaraan de paarden met wagen werden vastgemaakt.

OP ZOEK NAAR EEN OPLOSSING
De voorbereiding en de eerste poging om een veiling in Mechelen op e richten dateren uit de jaren dertig maar stootten op verzet van heel wat mensen maar ook van het stadsbestuur. In 1947 werd o.i.v. de Belgische Boerenbond een Afzetcommissie opgericht om de veiling op te richten. Het Mechelse talmen scherpte de geesten te Sint-Katelijne-Waver (1)(p.28)

In 1945 nam de plaatselijke boerengilde  tot het oprichten van  een samenwerkende vennootschap "Tuinbouwveiling  Sint-Isidoor". Die organiseerde een korte tijd groentemarkten op het Marktplein van de toenmalige gemeente maar tot een veiling kwam het niet.
0p 12.01.1950 richtte men de "Mechelse TuinbouwVeiling" in de parochiezaal van St-Catharinaporchie op.  De aangepaste statuten van " Sint-Isidoor" dienden als basis.
aan het kruispunt van de Mechelsesteenweg en de Lombaardstraat  kocht men in de maand februari de gronden van August Symons. De Belgische Boerenbond zorgde voor de bouw: een voorbouw voor de administratie en een veilinglokaal voor de klok en 250 bezoekers.

Op het nog bestaande gebouw langs de Mechelse Steenweg lezen we "MechelseTuinbouwveiling". Voor het gebouw een kar gemend door een vrouw die groenten kwam leveren .

DE SNELLE GROEI

" De Mechelse groentemarkt die iedereen verouderd weet - behalve misschien de proleten-heren van het stadhuis -is lang voorbijgestreefd door de jonge levenskrachtige Mechelse Tuinbouwveiling. Een proces om die naam kon de opgang niet stuiten: in de winter  van 1949-'50 werd door durvers de idee opgevat en op 19 maart 1951 werd de eerste steen gelegd. Op die eerste kwam een tweede en daar rijst nu die moderne verkoopwinkel als een triomf. Een triomf voor directeur Op de Beeck en voor de heer Wuyts, maar vooral voor de leden die dit prijzenswaardig initiatief hun vertrouwen niet weigerden. Van 241 is het ledenaantal nu gegroeid tot 938 (d.d. 1953), wat wel geen commentaar vergt."

Handen te weinig... Als het al groeit!

DE GEDURFDE AANPAK 

" De boeren-hoveniers die het jaar zien geboren worden met de bloemkolen, gevolgd door salade, tomaten, porei, selder, wortelen, groene selder en latere soorten van die groenten, die in de serren en op hun veld méér ondervinding en wijsheid opdoen dan de Mechelse stadsbestuurders op hun "versleten" markt, vrezen de openbare veiling niet. De standaard-kisten(in hout, de kaskes) - de veiling bezit er 800.000 - zijn hun trots en zij geven er niet om dat de kistjes met één laag tomaten niet toelaat de min-goede vruchten stiekem te bedekken. De standaardisatie, de sortering, de verpakking en vrij open veiling waar gefluister uit den boze is, bieden hun alle waarborgen.

  De klandizie van geheel Europa is voor hen een stimulans om steeds beter te doen en ze kroonhalzen terecht als de vruchten van hun arbeid en hun zorg meegevoerd worden naar Nederland, Zwitserland, Engeland, Zweden, Duitsland, - ja. geheel Europa door." (In de tijd dat Michel Van Dessel parlementair was, lieten ze zelfs een treinspoor aanleggen om de groenten snel te kunnen verplaatsen. Maar daar werd door het ontwikkelend vrachtvervoer bijna geen gebruik van gemaakt.)

" Zo werd geveild" Hier ziet men één van de klokken.

"Over ruim 3 ha strekt zich de instelling van de veiling uit; een veiling die een unicum is, daar nergens twee veilinghallen met twee klokken naast elkaar te vinden zijn. 'Onder één dak' gaan daar twee veilingen te samen, zodat de ene markt de andere kan volgen. En de 500 kopers die er  over 17 privaattoestellen beschikken - de veiling heeft een eigen telefooncentrale - kunnen al kopende telefoneren. Zij kunnen dat zelfs buiten: daar zijn luidsprekers en daar zijn telefooncellen in open lucht."

"De veiling"

Hier zien we hoe het gemotoriseerde vervoer zich ontwikkelde en hoe de houten "kaskes" gestapeld werden.

GROENTETUIN VAN BELGIE

" De veiling die een actiegebied bestrijkt van 30 km verhandelde in 1950 voor 42 miljoen; dat cijfer klom maar steeds, ging van 104 miljoen in 1951 naar 146 miljoen in 1952. Nadat het staal gekeurd is, rijdt de eigenaar met de vruchten ter veiling en voor de klok heeft hij mede het woord in de prijs: een druk op de knop is voldoende, zo hij de geboden prijs te laag acht."

"Groententuien van België" 1987

FIERHEID

" Zoveel is over die veiling nog te vertellen - het is een reportage op zichzelf -, maar men moet gaan zien! Die machtige aanvoer, de ernst bij de veiling, de glans in de ogen van die fiere hoveniers, voor wie de zomerdag lang is en haast geen nacht rust biedt. van drie, vier uur in de morgen op het veld tot 9 uur 's avonds. Met daarbij: het klaarmaken van het 'marktgoed'.
 Daarvan schijnt men te Katelijne toch niet te verslijten... "

Een hoogtepunt werden de eerst jaarlijks en daarna tweejaarlijks georganiseerde tuinbouwdagen. Hier 1993.Duizenden mensen uit binnen- en buitenland kwamen daar naar toe.

TWEE VEILINGEN

 De veiling voor Glasgroenten.

Op 31 juli 1963 werd e "Centrale voor Glasgroenten" opgericht dit na meningsverschillen over de veralgemening van het "neerzetsysteem" en aparte verkoopuren  van glasgroenten. De leden die aansloten bij de nieuwe veiling, die naast de MTV was te situeren,  kweekten groenten in serres. De tuinbouw onder glas kende in de jaren 1950+ een aanzienlijke expansie. Op 14 februari 1964 veilde men de eerste groenten. De CvG kende onder het directeurschap van Frans De Donder een gunstige ontwikkeling.(2)(p.30)


TERUG 1 VEILING "VMV"

De vroegere rivalen CVG en MTV werkten  reeds samen op het gebied van het simultaanveilen en op het gebied van de verpakking.(begin van de jaren 1980 en in 1991-1993).
Er werd in 1992 over gegaan tot de stichting  van de "Vennootschap Mechelse Veilingen", dit als gelijkwaardige partner van de twee voornoemde om hun verpakking te standaardiseren.
In 1993 werd gedacht om over te gaan tot een volledige fusie.
Op 1 januari 1993 1994 fusioneerden de drie onder de naam VMV met 3293 leden-vennoten. (3)(p.32)


EN NU NOEMT ALLES...

Een bedrijf op internationale leest geschoeid.

BEGRIPPEN

het neerzetsysteem: de tuinders  voerden hun groenten op paletten aan  en plaatsten die in blok. Daarna werden deze goederen op staal in de veilingzaal verkocht. Het was een tijdsbesparend systeem; de tuinder  won tijd omdat het veilingpersoneel de levering  naar de koper bracht, weliswaar op het grondgebied van de veiling.



VERWIJZING

R. BONTE, "Het Mechelse, Groentetuin van ons land", in: Het Laatste Nieuws, s.d., p.5.
Michel VAN DESSEL, "Tuinieren in St-Katelijne-Waver", in: Financieel-Ekonomische Tijd,229.03.1980, p.10.
Eddy VAN LEUVEN, "Vijftig jaar veilingen in Sint-Katelijne-Waver", in: Erf én Heemmededelingen, jg. 26, nr. 1, jan. 2000. (1)(p.28)+(2)(p.30)+(3)(p.32)
Eddy VAN LEUVEN, e.a., "Vijftig jaar veilingen in het Mechelse", VMV, Sint-Katelijne-waver, 2000.

Een lied / een gedicht, per maand: DE ZWAAN

Jacek Yerka, Labyrint.[1]

Een labyrint spreekt duidelijk kunstenaars van het Magisch realisme aan. We krijgen hier een prachtig beeld van wateringen omzoomd met prachtige groen kanten, een wat kale bomen voor het seizoen en bevolkt met zwanen die zich naar alle windrichtingen begeven. Vooraan ligt een “magische” bol.

Het geheel  spreekt tot de verbeelding.

---

[1] http://www.all-art.org/art_20th_century/yerka1.html

DE ZWAAN

Gij heet de trotse, maar gij moogt wel groots en fier

de ranke hals verheffen, als ge in 't gespiegel

van eigen blanke schoonheid drijven kunt en 't wier

en 't water dwingen tot bewonderend gewiegel.

Zo kon, in oude tijd, gebeitst in hel ivoor,

het statig boegbeeld van fregatten of karvelen

de eigen afglans in het wiebelende spoor

van 't statig opgeploegde golvenbed zien spelen.

Ach laat, al ware 't in de dras van zure zompen,

omheen u nog wat rust van zonbezopen plompen

en ook de weerschijn van wat witte wolken zijn.

En laat mij, even, in een boot met witte zeilen,

één enkel uur in al die witte weelde wijlen

en tot mij zeggen: dit is waarheid en geen schijn.

S. Andreus

Uit het tijdschrift "Vlaanderen", nr. 145.

gemeente Sint-Katelijne-Waver: Seniorenreis 2015 naar ZEELAND

In september 2015 was  de negenendertigste daguitstap  voor senioren:

op  8.09 met de bewoners van Pasbrug - Nieuwendijk
op  9.09 met de bewoners van de Elzestraat, met twee autobussen
op 10.09 met de bewoners van Onze-Lieve-Vrouw-Waver
op 11.09 met de bewoners van Katelijne ( 't Centrum)


Om 7u30 stipt vertrokken op 09.09 de twee bussen aan Sint-Michielsbad.

Onderweg werden aan het Cresthotel in Antwerpen de twee gidsen opgehaald.
De reis werd ogenschijnlijk georganiseerd en gereden door "Lauwers".

Om 10 uur kwamen we toe aan de rand van Goes om daar de trein te nemen.

Foto: eigendom H.F.E. Vermeir

Het trajectbord van de trein.
Het zou dus een tocht worden van 14 km van Goes langs Kwadendamme, naar Hoedekenskerke en terug naar Goes.

De treinwachters stonden klaar bij de wagons. Maar eerst hadden ze onshet kartonnen kaartje dat als treintiket diende overhandigd en daarna geknipt. Foto: eigendom H.F.E.Vermeir

De wagons werden getrokken door diesellocomotieven. De voertuigen hadden een derde klasse, houten banken en een tweede klasse, gestoffeerde  zetels.

Treinwagon tweede klasse: "In zachte zetels gewiegd worden..." Foto: eigendom H.F.E. Vermeir

In Hoedekenskerk had de vereniging die het spoor verzorgde een hal met cafetaria, we kregen er één kop koffie en een bruine, van suikerverzadigde  bolus. Niet goed voor onze gezondheid. De ontvangst was wel goed. Er was een heemkundig museum met modelbaan. Er werd zelfs uitleg bij gegeven. Buiten was er een smalspoor treintje waarop enkelen een rondje maakten.Om 11 uur stipt vertrokken we terug naar Goes.

"Verboden te spuwen":Foto: eigendom H.F.E. Vermeir

Terug in Goes werden we met de bus naar het restaurant gereden, waar we een lekkere maaltijd kregen.

Om 14 uur reed één bus naar Middelburg om te winkelen  of je kon daar ook een gegidste rondleiding door Middelburg doen.
De tweede bus deed een gegidste rondrit door Zeeland tot aan het Veerse meer en met een bezoek aan Veere. Het landschap onder weg was  doorsneden door kanaaltjes, bezaaid met kreken en bevolkt met fietsers en allerlei gevogelte. Het  was aangenaam bij dit zonnig weder.

Vere, is een mooi stadje. Foto: H.F.E.Vermeir

Om 17 uur reden we terug richting Goes voor het avondmaal: drie sneden brood met groenten en twee koppen koffie of thee. Daarna volgde de traditionele tombola. Om 20 uur waren we terug aan de zwemkom in de Elzestraat.

Volgend jaar is het de veertigste maal, benieuwd wat ze dan uit hun mouw zullen schudden.
Ik hoop dat ze het verleden en het heden eer aan doen.

Zo leefden de MENSEN van Sint-Katelijne-Waver in 1953 ca. Deel III

vervolg van voorgaande aflevering

Deze pagina berust op "Zo leeft Sint Katelijne Waver", geen vermelding van auteur, in: Zondagsvriend, magazine, nr. 28, 25 juni 1953, p.857 e.v.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ROELS

" Over deze tijd ( in deze tijd van de mechanisatie) heeft de heer Roels zijn eigen idee...

   Dhr Roels die woont daar in de wijk Elzestraat (in de Groenstraat, rechtover de kerk St.-Augustinus) ... waar de kinderen niet te tellen zijn. De kinderen, dàt zijn de vrienden van hem die er zelf nog 14 in leven heeft en vergrijsde in dienst van de jeugd. Maar als een jonge kerel staat de 70-jarige nog in het volle leven als ere-hoof-inspecteur van het Lager Onderwijs, en is hij toch gewestelijk voorzitter  van de 'Kroostrijke Gezinnen'  van het arrondissement Mechelen, lid van de Hogere Raad van het Gezin, commissaris van de gevangenissen en algemeen voorzitter van de Katholieke Filmactie (censuur) in België. 

   Deze onvermoeide ijveraar van Familieleven werd zopas door Z.H. de Paus vereerd met het Ridderkruis in de Orde van St.-Silvester en daarmede zijn de vele verdiensten van deze lekenapostel weer eens duidelijk onderlijnd."

BULENS - FOLMAN

" Minder in het openbaar werkt de familie Bulens-Folman. En dat is wel spijtig, want die twee zijn echte kunstenaars in het tapijtsteken. Men moet dat handwerk zien, zo sierlijk van tekening - werk van mijnheer die 15 jaar academie volgde- en zo rijk van kleur en kundig  van afwerking- dat doet mevrouw -, dat men er sprakeloos bij staat in deze tijd van mechanisatie."

Het volgend onderdeel gaat over tuinbouw en veiling.

Zo leefden de MENSEN van Sint-Katelijne-Waver in 1953, ca. Deel II

Deze pagina berust op "Zo leeft Sint Katelijne Waver", geen vermelding van auteur, in: Zondagsvriend, magazine, nr. 28, 25 juni 1953, p.856 e.v.

Burgemeester Viktor Edward Van den Eynde

De secretaris met witte jas en de burgemeester met sigaartje. Toch een sociaal onderscheid.

In het magazine staat het volgende geschreven:
" Burgemeester J. Van den Eynde die als provinciaal raadslid  wel aanklopt waar het nodig is,  verheugt er zich over dat de rode autobus  toch op het kerkplein draait in zijn gemeente van ruim 2700 ha. waar de bevolking snel aangroeit en te wege is naar de 25.000 te gaan"
Dit laatste was een grote overdrijving, ze hadden nog niet eens 15.000 inwoners.
Op de foto komt de burgemeester enigszins hautain over en zijn secretaris werd op de foto in een underdogrol gedrongen. Hoewel zijn secretaris draagt ook een chic kostuum met das en die verdiende waarschijnlijk heel wat meer dan de burgemeester en bezat uiteindelijk bijna zoveel of meer macht dan de burgemeester.
Te midden tussen hen staat de PC van de jaren 1953 een schrijfmachine met een stofdeksel.

Over de burgemeester vonden we:
geboren te Mechelen op 22.03.1888
ambtelijke titel: eerste bureauchef N.M.B.S. (Belgische spoorwegen)
provincieraadslid
burgemeester van 1953 tot 1962
oud-strijder van 1914-1918
overleden te Duffel op 31.01.1962



Boerke Schellens

" Boerke Schellens - 90 jaar - vonden we nog gehurkt in de serre. de grond was zijn trots... maar veel hoger behaalde hij triomfen. Hij is toch 70 jaar schutter en haalde heel wat vogels van de top. In de zomer trok hij per velo naar Duffel, Lier en Hooikt (Koningshooikt); hij ging tot Hoogstraten en in Holland om zijn schutterseer hoog te houden. Nu blijft hij dichtbij en vindt zijn verzet bij een aparte radio, waaruit hem niets ontsnapt, ook het moderne wijsje niet."


Lowies van 't Geleeg

" Lowies van 't Geleeg is een ander kras oudje. Dis is er 93 en gaat nog recht als een kaars. Nu nog heeft zij haar zeg over het huishouden en toen we ons klaar maakten voor een foto weigerde zij beslist in de zetel te gaan zitten.
'Ze zouden wel denken dat ik een ouwe ben.', lachte zij ons uit."

't Geleeg is de straat die uitkomt in de Berlaarbaan, bijna tegen Koningshooikt. Die baan loopt door de gemeente van Noord (grens Koningshooikt) naar Zuid (Mechelen).


Justine De Hertog

" In het dorp bij haar dochter vonden we Justine van den Hertog. Die 92-jarige zat daar nog een 'Wipke' te spelen mat de geestdrift van een jonge vrouw. Op de vraag of zij nog wat anders doen dan kaarten stak zij haar vinger vermanende op:
'Ik kan nog breien zonder bril; ik lees nog als de letters niet te klein zijn. En naar Wiezeke schrijf ik nog brieven als hij in Frankrijk zit.
Justine is inderdaad de grootmoe van Wiezeke De Hertog.
'Pijt', zegt Wieze, 'die is maar bang dat ik zal vallen in de Tour. En ze schrijft dan een lange brief."

Achter Justine zien we een Leuvense stoof met de 'moor' die meestal stond te 'zooien'.

Zooien: betekent dat de waterketel (moor) zachtjes stond te koken, zodanig dat er waterdamp uit ontsnapte.


Wieze De Hertog,
wielrenner.

" Wiezeke in de tour en winner van Luik -Bastenaken - Luik had alleen maar de gezonde lach als wij naar zijn verwachtingen vroegen. 'Rijen is plezant' lachte Wieze, maar met ons va en moe zou ikhet op het land toch ook gewoon worden, want voor hen wordt de doening met 5 koeien en een paard wel wat  te zwaar.'
  Al is vader De Hertog wel van geen klein gerucht vervaard, zomin als Wieze, die we een beste "Tour" wensen."

Wiezeke was niet veel van zeggen.
We zien hier de overgang op het land van het boerenbedrijf naar tuindersbedrijf. In 1951 begon men aan de veiling te metsen. Nu staan op de volle grond van de vroegere tuinbouwbedrijven paarden, over heel de huidige gemeente Sint-Katelijne-Waver. Tussendoor werd er hier en daar klei gewonnen om stenen om te bouwen te vormen. Boven was er in dit verband sprake over 't Geleeg. Met als gevolg hier en daar wat visvijvers in het landschap.

August Op de Beeck
de dirigent  van de St.-Catharinavrienden

" Dan staan de St.-Catharinavrienden wel klaar voor een serenade. De vieren-veertigjarige August Op de Beeck, de muziekleider, neemt dan zijn mannen  wel speciaal onder handen en wie weet  sluit dr Luysterborgh(Voorzitter)van de Elzestraat  met de muzikanten van "Zucht naar Kunst" zich daarbij niet aan!"

Dit laatste was een gratuite uitspraak daar  het juist onder schepen dr Luysterborgh* leefde om de Elzestraat af te scheuren van de gemeente Sint-Katelijne-Waver, daar de bewoners zich onvoldoende aan bod voelden komen in de Katelijnse politiek van toen. Later zou dan de tegengestelde beweging volgen: de fusies van gemeenten van 1 januari 1977. En het jaar van het dorp 1978. Een mea culpa ... zonder resultaat.
Politiekers denken meestal in efficiëntie binnen de context van hun partij, maar niet op de eerste plaats voor de gemeenschap.

* Luijsterborgh of Luysterborgh is een naam die reeds in de 16-de eeuw voorkomt in Brabant.
   Het is een plaatsnaam. Een luisterrijke burcht.(?). Het domein Luysterborgh is gelegen  in het noorden van Beerse. Het gebied van 26 ha heeft als kenmerken, een kunstmatig vennetje en een gemengd bos: eik, beuk, grove den met een struiklaag van berk, lijsterbes en vuilboom.
Bron: Hilde Nijs, Genealogisch praatje: familienamen, in: "Nieuwbrief" , Hk "adriaen ghys", jg 13, nr. 47, september 2015, p.23.
Bij Verdam vinden we voor luyster/glans en voor borgh/ berg of burcht.

De affiche,  daarop kon elke gemeente iets specifiek programmeren.

Trouwens rond 1968 scheurden een aantal muzikanten van de St.-Catahrinavrienden af en trokken naar Pasbrug en het Noorden van Mechelen. Raar maar waar de muzikanten van St-Katelijne-Waver werden de Harmonie "De Verenigde St.-Katarinavrienden" vzw. Ze werden een  bloeiende vereniging met knappe dirigenten en muzikanten.


Om geld in de lade te brengen  werd in april 1981  een penning uitgegeven met erop de oude kerk, die er toen nog stond.

Binnen enkele dagen hier nog meer 

B.V., Lenteconcerten en Penning, in: "De Koerier", 29 april 1981.

Op 25 april 1981 werd door de Kon. Harmonie "De Verenigde St.-Katarinavrienden" een penning uitgegeven met de naam "100 Katrientjes". De penning werd aangeboden aan de prijs van 100 fr. (ca. € 2,50) . De op 5000 stuks uitgegeven penning was zeer vlug uitverkocht.
Op de achterzijde van de penning (zie boven) vinden we een afbeelding van Sint-Catharina, de patroonheilige van de kerk, en in de rand de tekst "Sancta Catharina in Wavria * Geldig 25-4-81 * 100 KATRIENTJES .
Op de voorzijde  een mooi zicht van de afgebroken St.-Catharinakerk. De opbrengst moest dienen om de opleiding van de talrijke jonge muzikanten te verzorgen.

Later gaf de Heemkundige Vereniging "Erf en Heem" ook een dergelijke penning uit.

Frans Van Dessel,

de pompier

"Frans Van Dessel, de filosoof, die reeds 46 jaar pompier (brandweerman) is en méér dan 30 jaar commandant, kreeg bekendheid als wagenmaker. Nu rust hij op lauweren, maar als het ergens brandt... of nog maar rookt dan is Frans er met zijn 20 kerels bij."

vervolgt, zie volgend aflevering hierna