Rozendaalweg

Rozendaalweg
ECHELPOELHOEVE, Rozendaalweg: landelijk / mooi / historisch, foto: H. Vermeir

vrijdag 30 augustus 2013

Een gedicht / een lied per week: FIETS van Herman van Veen


Eén van de mooiste gedichten / liederen uit het Nederlands taalgebied


www.geldersestreken.nl


FIETS ***

... met je haar in de wind en de zon op je wangen

Hé kleine meid, op je kinderfiets,
de zon draait steeds met je mee.
Hé kleine meid, op je kinderfiets,
de zomer glijdt zachtjes langs je heen.
Met je haar in de wind en de zon op je wangen,
rij je me zomaar voorbij,
fiets.

Hé kleine meid, op je kinderfiets,
je lacht en je zwaait naar een zwaan
en de vijver weerspiegelt je witte jurk
en het riet fluistert je naam
en het zonlicht speelt in de draaiende wielen,
schitterend strooi je met licht,
fiets.

Hé kleine meid, op je kinderfiets,
als een witte stip in het groen
slingert je blinkende kinderfiets
zich dwars door het zomerseizoen
en je rijdt maar door en je fiets wordt steeds kleiner
plotseling ben je weer weg
fiets, fiets... fiets


Hé kleine meid, op je kinderfiets,
je lacht en je zwaait naar een eend
en de vijver weerspiegelt je witte jurk,
schitterend strooi je met licht,
fiets, fiets, fiets, fiets,fiets, fiets.


Hé lieve meid, op je kleine fiets,
als een witte stip, fiets, in het groen,
slingert je blinkende fiets-fiets
zich dwars door het zomerseizoen.

Herman van Veen: voordracht       R. Newman: muziek(?)         R. Chrispijn: tekst



Austria info

"Fiets is een zondags schilderijtje, iets meer van deze tijd, een foto van een landschap in tegenlicht waar na een regenbui de zon doorbreekt zodat ieder blad en elke grasspriet schittert. Dus1/250ste met f.8 en een zonnekap." Rob CHRISPIJN























Bron:

20 jaar HERMAN VAN VEEN zijn mooiste liedjes in vogelvlucht, Polydor B.V., 1987, fiets is nr. 8 en de zang duur 2:11.

maandag 26 augustus 2013

Koning Boudewijn - HANSWIJKPROCESSIE - CAVALCADE - OMMEGANG folders en gedenkboeken





Hier probeer ik een beeld te geven van de publicaties over ons thema in het verleden, voor zover in ons bezit. Indien er zijn die dit mee willen aanvullen dat is mogelijk.

cavalcades en ommegangen 

1838 


Gedenkboek Geestelijken Praeltreiyn ter gelegenheid van het 80 JARIG JUBILé gevierd met grooten luyster tot lof van O.LV. van Hanswijck te Mechelen de laatste dagen van de Ooogstmaand, 1838, met tekeningen verwijzend naar J. Vervloet, afm.: 27,5 x 25.5 cm,  19 afbeeldingen.Een tekening uit het boek:











Het Rosbeyaerds-peerd door de vier Heemskinderen omringd door zijne veulekens, prent 18..

1863

1888


1913

Gedenkboek van 1913, 988 - 1913 Cavalcade Praalstoet, Jubelfeestenvan O.L.V van Hanswijk, afm.: 36 x  25 cm, 66 p.

De titelpagina van het gedenkboek 1913.

Op deze pagina's worden de twee commissies voorgesteld:

a) de Commissie, die uitsluitend de feesten in hare bevoegdheid had, was samengesteld uit:
    Vz. Schepen M. Van Hoorenbeeck
     leden: Cortvrient Arthur, nijveraar; Dessain Francis, advokaat; Du Trieu de Terdonck Jozef,                          grondeigenaar; Huyghebaert Jan, handelaar, voorzitter van "Mechelen -
     Aantrekkelijkheden";   enz...

b) de Commissie der plaatselijke tentoonsstelling van Handel en Nijverheid, met:
     Vz. Hertssens Gabriel, schepen en provincieraadslid; Broeckaert Gustaaf, meubelmaker; ...; Du Trieu de       Terdonck Jozef, grondeigenaar;  Louis Eugeen, bloemist; Van Boxmeer Filip, stadsbouwmeester;  enz ...

Aan deze Commissie werd de taak opgedragen in al de wijken van de stad waar de praalstoet moest doortrekken, comiteiten samen te stellen  om de straten te versieren. Deze oproep werd door de burgers met geestdrift beantwoord. Zo ontstonden 28 comiteiten.

In 2013 ontbrak het daar wel aan en op de enkele vlaggen van één reus boven niet alle straten was geen versiering. Behalve bij een aantal handelaars in hun vitrine. Men toverde in allerijl zo'n drie weken voor 25.08.2013 nog wel een vlag van een reus en een vlag van OLV, kwestie van de ideologische strekking in evenwicht te houden.

1938

Gedenkboek 988 - 1938 der Jubelfeesten van O.L.Vrouw van Hanswijk te Mechelen, afm.: 30,5 x 22,5 cm, 72 p.

Titelpagina van het hiervoor gepubliceerde boek uit 1938.
Hier is er naast een Erecomité, met als Vz. Ridder Dessain, burgemeester
nog een ganse plejade comités:
een Hoofdcomité met als Vz. Jozef De Marré, notaris:
Subcomités:
  Comité der Jubelprocessie: Vz H. Kennes, pastoor van O.L.V. van Hanswijk;
  Financieel Comité: Vz Emiel Dieudonné, doctor in de Rechten;
  Praalstoetcomité: Vz. Raymond Van aerde, stadsarchivaris,
  Muziekcomité: Vz. Staf Nees, leraar Lemmensinstituut organist van Hanswijk en stadsbeiardier;
  Propagandacomité: Vz. Leo Moensn vz. van A.O.C. '14 - '18;
  Tentoonstellingscomité: Vz. Karel Peeters ;
   Wijkcoomites

We kunnen hier vaststellen dat er dat jaar een goede organisatie was.

1963

Jubelfeesten 1963 O.LV. van Hanswijk, afm. 27,5 x 22 cm, 106 p.
Titelpagina van het hiervoor gepubliceerde boek 1963.



Inhoud:
De comités: zelfde als voorgaaand
Steunende instellingen en personen
Hanswijk en zijn cavalcades
De Jubelprocessie 1963
De culturele omlijsting v/d jubelfeesten 1963
De tiende cavalcade
De lijst van deelnemers











Op de titelpagina staat
Kardinaal Suenens
¨"Zijne Eminentie
Aartsbisschop van Mechelen-Brussel
Primaat van Belgie"











Foto van de ere-tribune in 1963.
van l. naar r. : Kardinaal Suenens, Koning Boudewijn, Minster De Saeger en zijn vrouw, de Apostolisch Nuntius,...
1988

Jubelfeesten Hanswijk 1000, 1988,  afm.: 27.5 x  21.5,  142 p.



INHOUD

De comités
Steunende instellingen, ondernemingen en personen
Historisch overzicht
De pastorale Mariadagen
De jubelprocessie
De elfde Cavalcade
DeMechelse Ommegang
De Mariacantate



AUTEUR/ KADO









Titelpagina  van Hanswijk 1988.










FOLDERS

over  Geschiedenis - Hanswijkprocessies -Cavalcades - Ommegangen 

1963


Brochure: R.T., O.L.Vrouw van Hanswijk Mechelen, 1963, 16 p.
Inhoud: oorsprong v/d godsvrucht tot O.-L.-Vrouw van Hanswijk;
             beeld van Onze-Lieve-Vrouw van Hanswijk;
              kerk;
Het gaat hier om technische en historische gegevens, niet alleen over de devotie.

Processievaantje  naar een tekening van Alfred OST
Ost was een temperamentvolle tekenaar die graag paarden tekende. Feitelijk draait zijn tekening rond het steigerend paard. Rechts zien we een jongen met een hond, een vrouw met een kalf en een ezel. Her zwarte bereden steigerend paard met erachter een wit boerenpaard in het midden, onder deze twee zijn er geitjes. In de top de Hanswijkkerk. Hij beeldde op zijn manier de bedevaarders uit.



1989
Eén van de mooiste folders die uitgegeven werd met mooie tekeningen. Van de tekenaar geen vermelding.

2001     




2012







2013



 De folders van 2012 en 2013 hebben dezelfde structuur, schijnbaar door dezelfde persoon gemaakt.

zaterdag 24 augustus 2013

Een gedicht/ een lied per week: POLONAISE

















Paul van Ostaijen (Antwerpen 1896- Miavoye - Dinant1928)
 




                                                       POLONAISE


 Ik zag Cecilia komen
   op een zomernacht
     twee oren om te horen
       twee ogen om te zien
         twee handen om te grijpen
           en verre vingers tien

 Ik zag Cecilia komen
   op een zomernacht
     aan haar rechterhand is Hansje
        aan haar linkerhand is Grietje
           Hansje heeft een rozekransje
              Grietje een vergeet-mij-nietje
            de menseëter heeft ze niet gegeten
         ik heb ze niet vergeten
      ei ei ik en gij
    de ezel speelt schalmei
voor Hansje en voor Grietje

Hansje met zijn rozekransje
   Grietje met haar vergeet-me-nietje
      zijn langs de sterren gegaan
      Venus is van koper
       de andere zijn goedkoper
      de andere zijn van blik
   en van saffraan
 is Janneke-maan

Twee oren om te horen
   twee ogen om te zien
     Twee handen in het lege
        en verre vingers tien

De spelling van het oorspronkelijk schrijven werd gevolgd.

schalmei: houten blaasinstrument, een pijp met zes toongaten rnet een  klep, een dun mondstuk en een klankbeker, syn. herdersfluit, veldpijp. (van Dale)
saffraan: doet men in rijstpap.


https://www.google.be/search?q=sliert+dansen+polonaise

Het versje:

Ik zag Cecilia komen
al aan de waterkant
met strikken op haar schoenen
en bloemen in haar hand
Zeg, ben jij Cecilia?
Zeg ben jij Cecilia?
Keer je dan eens om.

Dit versje werd reeds gezongen in de 17-de eeuw en kende varianten.
Paul Van Ostayen gebruikte dit versje om er de muzikaliteit van te gebruiken maar ook om er nieuw elementen aan toe te voegen.
Een Polonaise is een Poolse dans (zie onder), maar ook een schuimgebakje of een ouderwetse jurk.
De mensen lopen in een sliert mekaar na.

Paul Van Ostayen schreef eens: "Een dichter is iemand die met woorden speelt als een jongleur met lichtfakkels." Het terugvallen op elementen uit het sprookje van "Hans en Grietje" en het mannetje-in-de-maan en het opnemen van Cecilia zijn volkse elementen die worden gemoderniseerd. Ook van herhalingen wordt hier op meesterlijke wijze gebruik gemaakt. De vorm waarin een gedicht gebracht wordt, speelt ook meer en meer een rol. Hij probeert daarin  een bewegingselement van de Polonaise weer te geven.

MUZIEK 

Een polonaise is een matig snelle dans  van Poolse oorsprong in 3/4 maat.

Chopin gebruikte de Polonaises in zijn pianowerk. 
Zijn ambitie als pianist en componist blijkt uit het feit dat hij reeds op zevenjarige leeftijd zijn eerste composities heeft kunnen uitgeven: een polonaise in g mineur en een polonaise in Bes majeur. Op zijn achtste jaar gaf hij zijn eerste openbare concert.  Wikipedia.

Ik vermeld hierbij: 
Martha Argerich die op piano de "Polonaise nr. 6 l'Héroïque" van Chopin (1810 - 1849) speelt, weergegeven op YOUtube en die op 25.08.2013  1370820  luisteraars telde.

een ander voorbeeld:  

Er is hier sprake van   een pianoconcerto van Chopin "Polonaise opus 44" met twee heel goede uitvoerders  op een uitzonderlijk platenmerk


op tekst: kado




zondag 18 augustus 2013

Lazarus Lazernij Lazeruskapel Rumst * Open Monumentendag OMD





De site de LAZERNIJ te Rumst

Inhoud:
1. ligging
2. feestdag/bedevaart van 15 augustus
3. de zieke / de ziekte
4. de heilige
5. geschiedenis
6. de kapel
7. begrippen
  bronnen

*******************************

met de Lazernij bedoelen we de site met de Lazeruskapel en bijgebouwen die vroeger dienden om de "gestigmatiseerden" in onder te brengen

Ligging:
Gelegen in de gemeente Rumst, ten noorden van de Nete en het dorp Walem, op 330 meter van de Atwerpse Waterwerken en op  2 km., in vogelvlucht, van de voormalige Cistercienzerinnenabdij (aan de Nete, zuidkant).



Hier het gebouw voor de buitenrestauratie.(1)
Deze site, men moet er nog rechtover lage huisjes bijdenken, bijvoorbeeld dat van de Kunstkring, was het centrum van een leprozendorp. Onder controle van "Ter Bank" een stichting  of confrerie. Hier werden melaatsen van het Hertogdom Brabant opgenomen.

Feestdag/ bedevaart van  15 augustus

Op 15 augustus wordt nog steeds te Rumst steevast ter bedevaat gegaan/gereden, om de gunsten van de H.-Lazarus af te smeken om te genezen van of ter bescherming van huidziekten.

Op 15 augustus is ook het feest van moederdag en dat wordt in heel Vlaanderen gevierd; de andere moederdag is de commerciële en valt op 1 mei en heeft minder gevoelswaarde/betekenis.

Vroeger had deze feestdag aan de Lazernij nog meer emplooi dan nu. Toen stonden er kermiskramen, een kraampje met devoties, de aanbidding zelf en soms een processie.

Nu is er nog publieke belangstelling uit de hele regio. Een 300 bedevaarders waren op post. Zij kwamen,uit Duffel, Sint-Katelijne-Waver, Schelle, Boom, Walem, Kontich, enz. Er stond een podium met altaar en een priester deed de mis. Na de viering kon men de kapel bezoeken en het bijgebouw waar het "Laatste Oordeel" als muurschildering te bewonderen is. Ook de Rumstse kunstenaarskring Lazernij had een tentoonstelling met als thema "natuur". Daarnaast was er in de wei een rommelmarkt en op de middag was er een "koers" voor beginnelingen.  Heel wart activiteit op 15 augustus ook nog "moederdag" geheten.

Men zou eerder verwachten dat hier de Maria als heilige voor het oord zou fungeren.
Maar het gaat hier om een Lazaruskapel met een Lazernij, vandaar als heilige de Heilige Lazarus.

De zieke / de ziekte

" Een van de meest gevreesde ziekten in de middeleeuwse was lepra, destijds ook melaatsheid en de lazarusziekte genoemd, naar de man die Jezus opwekte uit de dood en van wie werd aangenomen dat hij aan lepra leed. De uitroep 'Ben je belazerd!' herinnert nog aan hem, net als gelazer, lazerstraal en oplazeren. De deerlijke verminkte melaatsen die hun komst moesten aankondigen door met een ratel te klepperen, leven nog voort in klaploper."(4)(p.39)

De heilige

Lazarus, is de broer van Martha en Maria van Bethaniën, de vriend van Christus, die hem tot leven wekte.
Volgens een middeleeuwse legende zou hij als bisschop van Marseille overleden zijn. De kerkelijke feestdag valt op 16 december; toch worden zijn relikwieën vereerd op het feest van O.-L.-Vrouw Hemelvaart. Hoewel de heilige Rochus werd vereerd na het verdwijnen van de lepra, denk aan pater Damiaan. Bij Rochus gaat het over besmettelijke ziekten en huidkwalen.
Lazarus, persoon die vol zweren zit.
Lazarus zijn: stomdronken zijn

Geschiedenis

De lepra was meegekomen met de Romeinen toen ze onze gewesten veroverden en die ziekte groeide uit tot een plaag wanneer de kruisvaarders na de kruistochten terugkwamen in onze gewesten.

De oudste verwijzing is een persoon genaamd Vandercruysse,soldenier van Karel de Stoute, die in afzondering werd geplaatst te Rumst en waarschijnlijk was dat de aanzet  voor de stichting van de Lazernij.
In 1460 ontstond de meldingsplicht voor huidziekten die moest gebeuren op 15 augustus.
De Lazaruskapel werd opgericht ca. 1460 en werd de hoofdzetel van de Confrerie. Hier dienden de akkerzieken zich regelmatig te melden en werden de dekens van de Confrerie verkozen.(3)
In 1531 kreeg de beherende broederschap van in 1531 van keizer Karel de goedkeuring om aalmoezen in te zamelen. Andere inkomsten  kwamen uit de tol aan de brug van Walem door elke varende schipper te voldoen.

Daar de ziekte in de 16de eeuw uitbreidde werden de zieken uit de maatschappij verwijderd en ondergebracht in Lazernijen onder toezicht van Terbank(Leuven). Er ontstonden Lazeretten, leprozenverblijfplaatsen. Het begrip vond zijn verwijst naar het Italiaanse eiland San Lazaro, waar de H. Lazarus zich zou beziggehouden hebben met de verpleging van Melaatsen.
Toen de lepra in de 17de eeuw verdween was dit ook het einde van de kolonie.



De Lazeruskapel, februari 1990. Voor het vooronderzoek voor restauratie werd de bezettingslaag hier en daar weggenomen.

De kapel en bijgebouw worden voor de Open Monumentedag van 8 sept. 2013 voor het publiek opengesteld.


De Kapel

Oorspronkelijke bestemming: "De confrerie der Melaatsen" of "De confrerie van de leprozen".
De kapel werd in 1460 gebouwd.

Het OCMW ondernam reeds in 1977 de eerste stappen voor restauratie. Mark Vanhecke en Vera Suls stelden het restauratiedossier op. Het middenraam van de kapel zal worden teruggeplaatst.
De kapel met aanpalend woonhuis en de onmiddellijke omgeving als dorpsgezicht werden  in 1981 beschermd.
In 1993 inhuldiging van het gerenoveerde gebouw. De kapel werd binnenin niet gerestaureerd en vraagt hoognodig om fatsoenering.

Buiten: Stamt uit de 15-de eeuw en werd in 1590 vergroot.


De Lazaruskapel zoals zij er in 1987 uitzag en nu nog altijd uitziet. Ze geeft binnenin een verwaarloosde indruk.




Binnen: In de 17de eeuw werden nissen en witgeschilderd houtwerk aan gebracht.
We vinden de volgende decoratieve voorwerpen:
Een Mechels Jezuskind. (16de eeuw)
St.-Anna-ten-drieën. (Mechels, ca. 1600)
Twee Lazarusbeelden. (17de eeuw)
Portret van een kloosterling, toegeschr. Caspar de Crayer. (ca. 1650)
Feestmaal van Esther en Ahasverus, schilderij.( 17de eeuw)
J.B. Engels, Kroning van Maria. (18de eeuw)
Een klein leprozenbeeldje dat waarschijnlijk een relikwie bevat van H.-Rochus, patroon tegen de besmettelijke ziekten, uit 1925 ter vervanging van het oude vermolmde beeldje.
Ook is er een koperen doopvont uit de Sint-Pieterskerk van Rumst.

In het bijgebouwtje rechts naast de kapel, binnen op de muur van de kapel een muurschildering: Het Laatste Oordeel, traditionele voorstelling. Waarschijnlijk begin 17de eeuw.


Begrippen:(2)

akkerzieken of veldleprozen die met de "cleppe omgaan".Deze zieken leefden vrijuit en bedelden terwijl zij zich met een ratel verplaatsten. Meestal leefden veldleprozen vlak buiten de wallen van de steden, tegen de ingangspoorten. Deze leprozen kregen meestal toezicht van de hoofdpriorin van een belangrijke leprozerie.(3)
confrerie: vanaf 1521 dienden deze veldleprozen zich ter verenigen in een broederschap. De statuten van deze "Confrerie van de leprozen" werden in 1521 goedgekeurd door priorin Johanna van Schoonvorst en in 1531 bekrachtigd door Keizer Karel.
lazaret: ziekenhuis inz. voor soldaten of lijders aan besmettelijke ziekten, syn. pesthuis. De lazeretten bevinden zich  hiertegenover de kapel, de kunstgalerij en het huisje ernaast sluiten aan bij de vroegere gebouwtjes; de modernere ernaast staan op de plaats van de vroegere huisjes. Deze huisjes waren eigendom van Deroeck, daarvoor kijken we naar de steenbakkerijen in Rumst.
lazarusklep: houten klepper waarmede de melaatsen de voorbijgangers waarschuwden hen te ontwijken.
lazerij: melaatsheid ook leprozenhuis.
lazernij: het geheel van gebouwen: kapel, verzorgingsruimte en kleine huisje op de lepraleiders te huisvesten.(HFEV)
lazzarone (lazarone): Napolitaans boor lepraleider, bedelaar.(Van Dale,1992)



Op tekst: kado

Bronnen:

André Debrandere(?), "Rumtse Lazaruskapel geen trekpleister meer voor bedevaarders", in: Gazet van    Mechelen, augustus, 1987, p.26.
D.B. , Restauratie van Lazaruskapel kan aanvangen, Streekkrant, 1.02.1990.
J.W. De Vries, R. Willemyns en P. Burger, Het verhaal van een taal, 9 eeuwen Nederlands, Amsterdam, 1994. (4)
H. van Hooydonk, Lazaruskapel, een korte historische schets. 1 blad.
Tom De Loenen, Jules Reusens en Karel Swenden, Rumst, in: "Antwerpen" van Omer Vandeputte en Johan  De Meester, Lannoo/Dexia, 2008.(1) (p.292)
Verschuerens Modern Standaard Woordenbok en Atlas, Antwerpen, 1968. (2)(p.623)
http://books.google.be/books  (3)

zaterdag 10 augustus 2013

Een gedicht / een lied per week: Guido GEZELLE " De Vlaamse tale is wonder zoet"

Guido Gezelle (Brugge 1830 - 1899)


De Vlaamse tale is  wonder zoet

De Vlaamse tale is wonder zoet,
voor die heur geen geweld en doet,
maar rusten laat in 't herte, alwaar,
ze onmondig leefde en sliep en gaar,
tot dat ze, eens wakker, vrij en vrank,
te monde uitgaat heur vrijen gang!
Wat verruwprachtig hoortoneel,
wat zielverrukkend zingestreel,
o vlaamse tale, uw' kunst ontplooit,
wanneer zij't al vol leven strooit
en vol onzegbaar schoonzijn, dat,
lijk wolken wierooks, welt
uit uw zoet wierookvat!


Jozef Deleu, waar zit die heldere zanger?, lannoo, 1998. p.36.
1998: GEZELLEJAAR

Gezelle  als woordkunstenaar, maar in zijn tekst ontwikkelt hij ook ideeën.
We moeten ons hier voorstellen dat hij dit gedicht schrijft in een periode dat 't Frans het openbaar leven in onze gewesten domineert...

Hij zegt dat onze taal "rust in het hart", maar als ze eenmaal de mond uitgaat ze "zielsverrukkend zingestreel" wordt. Hij toont dit aan in dit prachtig geformuleerd gedicht.

vrijdag 9 augustus 2013

2013 Hanswijk Jubelfeesten/Cavalcade/Ommegang Mechelen





De Cavalcade en Ommegang kregen tijdens de twee zondagen nl. 25.08.2013 en 01.09.2013 115.000 bezoekers. Bron: "Gazet van Antwerpen", ma. 2 sept. 2013, p.14/15.

INHOUD
oorsprong
jubelprocessie
cavalcade
ommegang
bronnen

OORSPRONG


A. Ost (1884-1945) tekende deze prent en ze werd gepubliceerd in een reeks van zes bij de Hanswijkjubelfeesten van1913. De reeks prenten werd in mei 1987 geschonken aan de deelnemers aan de jaarlijkse processie. Op de achterzijde van de kaarten vinden we de opdracht die ondertekend is door Ed. Gouverneur, realisator van de stoet en L. Weyts, de voorzitter van het comité.

Nog het gedicht dat op de prent staat:


Maria's beeld in een vissersschuit
die vaart op de driftige Dijle,
't schip heeft de wind in de zeilen.
Bij Hanswijk echter heeft het varen uit.

Na zwoegen en tobben eindeloos
legt men het scheepke te loever
en dragen ze 't beeld op de oever: 
hier is 't dat Maria heur plaats verkoos.

Geen zuidenwind, noch westenwind,
en niet de scherpe oostenwind
en nietde koude noordenwind
kan 't scheepke van de plaats drijven,
waar Onze Vrouwe wil verblijven.


Luc van Hoek, Hanswijkjubelfeesten 1963.



In 1738 was het 450 jaar geleden dat de Dalscholieren, die kerk en parochie van Hanswijk bedienden, zich te Mechelen hadden gevestigd. Tevens waren er toen 750  jaar verlopen, n.l. in  988, sedert de aankomst van het Mariabeeld langs de Dijle.
Deze dubbele verjaring wilden de Dalscholieren plechtig vieren met een historische stoet die men "praaltrein" noemde. De dubbele verjaardag vierde men door de organisatie van Hanswijkjubelfeest met als hoogtepunten : de Jubelprocessie en de Hanswijkcavalcade. Deze eerste praaltrein kende een zo grote bijval dat men besloot hem om de 25 jaar in te richten. en zo geschiedde tot op heden. De laatste praalstoet ging uit in 1988. In dat jaar vierde men ook 1000 jaar verering van O.-L.-Vrouw van Hanswijk!
Wegens het groot aantal paarden dat er sedert 1838 in opstapte, werden deze praalstoeten "cavalcades" genoemd.

JUBELPROCESSIE ging uit op 5 mei 2013

Foto's van Luc Hilderson in "Hanswijkwijzer 83", 23st jaargang, nr. 83, 2013, p.11.

Onder grote belangstelling werd er een processie georganiseerd met de voornaamste O.-L.-Vrouwen van Vlaanderen. In de volle kerken van Sint-Rombouts en Hanswijk werd een dienst opgedragen.

CAVALCADE  gaat uit op 25.08 en 01.09.2013

Cavalcade betekent eigenlijk 'Ry-bende': een (praalstoet) met veel paarden en ruiters. Een cavalcade kan zowel profaan als religieus zijn. De Hanswijkcavalcade was van 1738 steeds religieus.
De 12de Hanswijkcavalcade zal een sterk samenhangend geheel zijn met als rode draad 'ja zeggen doet leven'.

De bijbelse taferelen tonen onsde oerbeelden van de mensheid: de vreugde bij verwachting en geboorte van een kindje, de pijn en de vragen bij  lijden en dood.
De historische groepen tonen hoe de mensen in onze streken door de eeuwen heen 'ja' hebben gezegd aan het leven.
Bron: "Hanswijkwijzer 83", 23ste jg., nr.83, 2013, p.5.


De folder met het  schaduwbeeld van een Mechelse reus.




OMMEGANG

De oorsprong van de "Alouden Mechelsen Ommeganck" is middeleeuws, hoogstwaarschijnlijk te zoeken in de mysteriespelen, processies en lekenommegangen. Volgens van Dale is "ommegang" het rondgaan als rite.

In de Middeleeuwen werden de kerkelijke feestdagen zeer enthousiast gevierd door de gemeenschappen vooral wanneer het samenging met openbare manifestaties als processies of ommegangen.

Het hoogtepunt was de woensdag van de goede Week, de week voor Pasen. Dan trok de ommegang of "Peisprocessie" langs de Mechelse vesten, met de relieken van Sint-Rumoldus, de patroon van de stad.
Deze processie zou de eerste maal uitgaan in 1302, om de hulp van Sint-Rumoldus af te smeken tegen hertog Jan II van Brabant, die de Mechelen belegerde om de moord op zijn schout te wreken.
De gunstige afloop van dit conflict - er werd vrede gesloten - vandaar Peisprocessie, deed de Mechelaars besluiten om die processie elk jaar te laten uitgaan.
Vanaf 1738 vergezelde de "ommegang"de cavalcades.

Daarnaast kwam de "ommegang" geheel of gedeeltelijk bij een aantal gelegenheden buiten.
In 1849 bij de inhuldiging van het standbeeld van Margareta van Oostenrijk. (plaats: te midden van de Grote Markt)
In 1854 voor het bezoek van de koninklijke familie.
In 2000 voor de nagedachtenis van Keizer Karel 1500-2000.

De grote cavalcades werden altijd gevolgd door een serie symbolische en groteske personages die men de "ommegang" of de "reuzentrein" noemde".

De "ommegang" bestaat uit de volgende items: de reuzen, de kemels, de paardjes, het rad der fortuin, de schip van oorlog, het ros Beiaard en Op-Signoorken. (dit laatste vind je meer vooraan in deze blog)
In 1875 werden er de wagens van de "Peoene" en de "Lisbloem", aloude rederijkerskamers aan toegevoegd en de "wagen van de landbouw". Ook de Kolveniersgilde begeleid de ommegang vanaf 1738(?).


Het rad van avonturen van 1615 uit de “ommegang”
van de stad Mechelen. Bovenaan FORTUNA.
Gravure naar Willem Herreyns
Bron: menu van het ‘Voorouderlijk Avond-Mael’
t.g.v. de 25ste verjaring van de Oudheidkundige Kring
van Mechelen 1910.
In het programma  van de Jubelfeesten van  “O.L.
Vrouw van Hanswijk” (988-1938) staat p. 22 volgend
gedicht afgedrukt zonder bronvermelding.

Siet aan ’t Radt van avonturen
  Hoe dat alles haest verkeert;
Dat de blijdschap niet kan dueren,
     Iedereen dit wiele leert;

Want den wijsen kan haest dwaes zijn
  En den dwaesen weer haest  wijs,
En den Bed’laer kan haest Baes zijn,
  Door ’t fortuyn in ’s werelds rys.”

 “Siet aan ’t Radt van avonturen
  Hoe dat alles haest verkeert;
Dat de blijdschap niet kan dueren,
     Iedereen dit wiele leert;

Want den wijsen kan haest dwaes zijn
  En den dwaesen weer haest  wijs,
En den Bed’laer kan haest Baes zijn,
  Door ’t fortuyn in ’s werelds rys.”


Het Rad van Avonturen symboliseert de wisselvalligheden van het leven.
Het werd in 1615 gemaakt. We zien onderaan een groot wiel of rad  dat voortgetrokken wordt op een slee  en rust op een schuine as, waardoor de velg aan één kant over de grond wrijft. Op het rad staan de verschillende standen van de maatschappij uitgebeeld  die rond “Vrouwe Fortuna” draaien, nu eens laag, dan weer hoog : de op- en neergang van het geluk. We zien acht geklede personages, naast de berijder van het paard met pijpje.  Op het laagste punt hangt een soldaat of een jager, links een boerin met kan en korf, daarnaast de advocaat met zijn pruik, hand in hand met een ‘rijke’ dame met een scherm in de hand. Verder een heer van stand en z’n dame met ernaast de nar en de kwezel (?).  Het volk zag er nog iets anders in nl. dat alles rond de vrouw draait.

 Door de FORTUIN  kunnen bedelaars baas zijn en wijzen dwaas. De betrekkelijk-heid van het aardse leven …

Bronnen:
De Ommegang van Mechelen, Stadsarchief, Mechelen 1988.
E.J., Peisprocessie trekt opnieuw door de Mechelse binnenstad, in "De Streekkrant", 10.09.2000.
Stoetenstad, 700 jaar optochten en processies in Mechelen  Museum Hof van Busleyden en Museum Schepenhuis, Mechelen,2003.
Marcel Kocken, Mechelen in oude prentkaarten, dl.2,Zaltbommel, 1979.
H.F.E. Vermeir, Het Rad, symboliek, nog te publiceren tekst in het  Gouwtijdschrift HKGA.

Inhoudelijke verduidelijkingen:

Ed. Gouverneur: was vele jaren Kan. Directeur van het Sint-Romboutscollege.


Hoewel men in de pers en in het weerbericht van de vooravond van de weerman slecht weer voorspelde, bleef het zonder regen, tot het laatste stuk van de ommegang ca. 18u30 over de IJzerenleen kwam. Dit betreft zo 25.08.2013.

Men was er daar zelfs op voorzien.



Op de IJzerenleen een driewieler die regenschermen aanbood tegen de regen of als aandenken. Foto: HFE  Vermeir
De cavalcade met bezoek van Filip en Mathilde ging ook op één september 2013 uit voor een massa volk.

Tot volgend jaar met de processie van Hanswijk.

maandag 5 augustus 2013

Een gedicht per week : DE WATERLELIE



                                                              vignet uit het werk van Fredrik Van Eeden


DE WATERLELIE

Ik heb de witte waterlelie lief,
daar  die zo blank is en zo stil haar kroon
uitplooit in 't licht.

Rijzend uit donkere-koelen vijvergrond,
heeft zij het licht gevonden en ontsloot
toen blij het gouden hart.

Nu rijst zij peinzend op het watervlak
en wenst niet meer ...(1)

Fredrik van Eeden (Haarlem 1860-1932)
Was doctor in de geneeskunde en  medeoprichter van "De Nieuwe Gids".
De  Kleine Johannes I, II en III zijn zijn bekendste werken.
Hij stichtte de kolonie Walden, op communistische grondslag. Dit werd een mislukking.
Hij vertaalde de poëzie van Rabindranath Tagore.
In 1921 vond zijn geest eindelijk rust toen hij zich tot het katholicisme bekeerde.(2)


Afgebeeld als pelgrim naar San-Compostella.(2)(p.177)
Op zoek naar de "menselijke" waarheid, het steunpunt van een serene geest die berust op zichtbare verschijnselen van deze wereld.


Bibliografie:

W.L.M.E. Van Leeuwen en J.A. Goris, Schrijvers en Schilders, De Haan, 1955, p.161.(1)
Frans Leytens, Nederlandsche Bloemlezing, Standaard-Boekhandel, Antwerpen, 1935, p.385.(2)

zaterdag 3 augustus 2013

UITVLUCHTEN : wat een handelsreiziger zoal te horen krijgt/kreeg.



januari: Niemand heeft nog geld over na al die feestdagen.

februari: Achtentwintig dagen kunnen de onkosten van een volle maand onmogelijk dekken.

maart: De formulieren van de inkomstenbelasting worden uitgereikt.

april:  Alle mensen kopen nu hun nieuwe kleren voor Pasen.

mei: Het weer is veel te mooi om binnen te blijven en uitgaan kost geld.

juni: De vakantie is in zicht en iedereen "pot".

juli: De mensen gaan met vakantie.

augustus: Het is veel te warm om te kopen.

september: De mensen hebben al hun geld verteerd tijdens de vakantie.

oktober: Winterkleren en voetbal eisen al het geld op.

november: De mensen weten niet waarmee ze de verwarming zullen betalen.

december: De feestmaand bij uitstek, waarin al het geld aan cadeaus word besteed.

                                        -------------------------------
Bron: recto van 3 augustus 1997, Dagwijzer DE DRUIVELAAR, Strobbe Kalenders, Izegem, 1997.

vrijdag 2 augustus 2013

de maand AUGUSTUS "oogstmaand"



 " 'k Was eertijds Sextilis, maer Roomen hoog beroemt
    heeft my Augustus tot hun keizers eer genoemt.
    Draegt nu uw schueren vol om 's winters van te eten,
    ik doen nu onderwyl als in de badstoof zweeten."

Sextilis, is een verwijzing naar de Romeinse tijd, waar het de zesde maand was.

De maand werd naar de eerste keizer Augustus (27 v.Chr. - 14 n.Chr.) genoemd.
In het derde vers is er een verwijzing naar het waarom van de benaming "oogstmaand",
en het vierde vers verwijst men naar de warmte in deze maand met het begrip de badstoof. 
Vandaag 02.08.2013 toen ik dit samenstelde bedroeg de temperatuur 34 °C.

De maand: evolutie

Voor de invoering van de Juliaanse kalender telde deze maand 29 dagen, naar analogie met de omwentelingen van de maan.
45 jaar voor Christus voerde Julius Caesar een aangepaste kalender in. De derde maand werd maart, i.p.v. de eerste.
Quintilis (vijfde) werd de zevende maand en de naam ontleende men  aan voornoemde keizer, dus juli(us).
Caeser  maakte  sextilis(zesde maand) tot de achtste maand, die maand kreeg er twee dagen bij.
Toen de glorie van keizer Augustus begon (zie boven) schreef men in de oorkonden mensis sextilis (zesde maand) maar Augustus.

Zilveren Denarius, met een afbeelding van een jonge keizer Augustus(4 na Chr.?)

---------------------------------------
De denarius (meervoud: denarii), was een zilveren munt, een van de meest gangbare munten in het Romeinse Rijk, vooral ten tijde van de Romeinse Republiek en de eerste twee en een halve eeuw van het Romeinse keizerrijk. De naam denarius leeft nog voort in dinar, de munteenheid die in verschillende Arabische landen wordt gebruikt, en in dinero, het Spaanse woord voor geld. Ook de oude Franse munteenheid denier is van denarius afgeleid. Prijzen in Engeland werden tot de invoering van het decimaal systeem uitgedrukt in L/s/d, voor resp. pond, shilling en penny, waarbij de afkorting L van Libra (Latijn) voor pond en d voor penny van denarius afkomstig is.

De munt staat ook bekend als zilverling en is bekend onder die naam omdat Jezus Christus door Judas Iskariot zou zijn verraden voor 30 zilverlingen.(1)

------------------------------------------


Augustus werd vroeger op den buiten ook Sint-Joachimsmaand, vader van Maria, genoemd.


De symboliek van de maand


Deze miniatuur is afkomstig uit het getijdenboek van Henry VIII, ca 1500 vervaardigd door Jean Poyet.

Toelichting en bijzondere details:(2)
- Het centrale thema op deze afbeelding is het binnenhalen van het graan en het dorsen ervan. Augustus is de oogstmaand!
- Het graan is hoog opgestapeld op een kar met twee houten wielen. De kar wordt getrokken door een span ossen. Voor veel boeren waren paarden te duur.
- De lading op de kar wordt op zijn plaats gehouden door een touw dat er van voor naar achter over heen is gespannen.
-  In de schuur is een drietal mannen bezig met dorsen van het graan met behulp van een z.g.dorsvlegel. Een zwaar karwei! Door de klap van de dorsvlegel vallen de graankorrels uit de aren.
 Onderaan is een deel van de kalender van augustus te zien.
Daarop wordt o.a. aangegeven:
- augustus telt 31 dagen (XXXI)
- de maan (Luna) telt 29 dagen (XXIX)
- op elke dag is er een kerkelijk feest bijvoorbeeld op 1 augustus het feest van Petrus’-Banden
De figuur aan de linkerkant is St.- Petrus

Aanvullende opmerkingen:(2)

1 Let op de andere manier van bespannen van de ossen. Het juk is aan de horens bevestigd en kan daardoor niet naar achter schieten en de adem van de beesten afsnijden.
2 Bij de oogstdag in De Locht gebruiken we dezelfde dorsvlegels als die op de afbeelding worden getoond.


----------------------------------

Ze staat vooral in het teken van de oogst.
"Zo keerde ieder jaar de tijd van het zaaien en van het maaien terug.
Schoon en groots was het schouwspel, wanneer de boer met brede armzwaai het koren in de voren strooide - maar één vreugd, één lach lijkt hij, wanneer hij met rood geblakerd gelaat en bezweet, glimmend voorhoofd de oogst binnenhaalt..."(3)

De Romeinen noemden deze maand ook Mensis messionum, maand van de oogst.
In hun veelgodendom wijdden zij de maand toe aan Ceres, godin van de oogst en landbouw.

Zij beeldden haar af met in haar eene hand een scepter, lijkt een vlammende toorts, en op de andere arm een garve. Voor haar troon een mand met de halmen van de gewassen van de aarde.

Karel de Grote veranderde de naam van de maand in Aranmanoth d.w.z. arenmaand, oogstmaand.
Vergelijk Aran met het Duitse Ernte, dat oogst betekent.(4)

Augustus maakt deel uit van de warmste periode van het jaar, hoewel de gemiddelde warmtegraad lager is dan die van juni en juli. Tijdens de Franse Revolutie ontleende ze daaraan haar naam: warmtemaand. Thermidor (oorspronkelijke Franse benaming voor Warmtemaand) valt bijna geheel samen met de Hondsdagen. daar publiceerde ik reeds vroeger over in deze blog), die beginnen op 20 juli en eindigen 18 augustus.(3)(p.76)

Gezelle noemde ze in "Duikelalmanak" koornmaand. Ook het begrip weddemaand  vinden we terug in "Rijmsnoer". Wedde naar het Duitse Gewitter, hitte onweer, dat in deze maand  meestal voorkomt


Gravure die de sfeer goed weergeeft.

Volksgezegden / Weerspreuken (3)(p.78)


Als augustus sterk dauwen doet

Dan blijft gewoonlijk 't weder goed.


Augustus' eerste weke heet en laf,

Veel wintersneeuw wacht af.


een variante


Zo de eerste weke van oogst is heet,

Dan staat een lange winter gereed.


Half augustus zonneschijn

Verschaft den boer een goed vat wijn.

een variante

In augustus regen
Geeft de wijnoogst zegen.

Augustus vrij van noordenwind,
Zo blijft het weer goed gezind.

Volkswijsheden


Sint-Laurens (10.08.) en Sint-Bartel schoon

Dan draagt de herfst een gouden kroon.


nog duidelijker


Is 't op Sint-Laureynsdag klaar

Dan is er veel fruit dit jaar.



Is het heet op Sint-Domien (04.08)

Gij zult een strenge winter zien.


Bibliografie:

http://nl.wikipedia.org/wiki/Denarius (1)
Gust MüLLER, Van nieuwjaarsochtend tot oudejaarsavond, Goede Pers, Averbode, s.d., p.75,76.(3)
Adolf ULENS, De Tijd in de Folklore, Brecht, 1931, p.70. (4)

donderdag 1 augustus 2013

Gouwtijdschrift HKGA REGISTER * * *

Hier wordt gestart met een REGISTER op het "Gouwtijdschrift HKGA". HeemKunde Gouw Antwerpen
Vanaf 2013/1.
Het geëxcerpeerde overzicht van elk tijdschrift vind je in deze blok in het jaar van uitgifte.
Zie hier op datum 31.07.2013 (geëxcerpeerde Gouwtijdschriften over 2013(50e jg) en 2014, 2015, 2016(53e jg), 2017/1 en 2017/2)
Ingevoegd door Harry F.E. Vermeir

Het register


Aanvraag erkenning: 2015/3,p.17; 2016/3,p.34.
Aardbei (symboliek): 2013/3:p.49 e.v.
Aartselaar(HK): 2014/1, p.47.
Actieve Heemkunde:2015/3,p.17; 2016/3,p.34; 2016/4,p.36;2017/2,p.2.
Adam en Eva: 2014/3,p.2
Afrikaans: 2013/3,p.14 e.v.
Afschaffing provincies: 2014/3,p.1.
Agfa-Gevaert:2015/,p.34; 2017/2,p.9.
Akkermans Armand: 2017/2,p.26-30. (foto's)
Albertkanaal: 2016/4,p.5.
Alix Werner:2015/4,p.3.
Allodium:2015/4,p.9.
Amalia van Solms: 2016/3,p.21.
Ambachtelijke voorwerpen: 2016/1,p.8 e.v.
Anders: 2015/2,p.1.
Andries Luc: 2013/3:p.39.
Anthoni Patrick: 2013/1,p.36; 2016/2,p.41.
Antwerpen:2015/1,p.4(zondagsrust); 2015/2,p.10 (ruien); 2015/4,p.11 (Kipdorp); 2017/1,p.17.
Antwerpse Polder HK: 2013/3,p.35; 2013/4,p.31;
Apenstaartje: 2016/2,p.30.
Appel: 2014/1,p.7.
Archeologie:
   Merovingische pioniers: 2013/1,p.33
   Brabantse boeren:2013/1,p.33
Archief: 2016/1,p.17 en 25;
- bedrijfsarchieven: 2017/2,p.9.
- van Heemkunde Gouw Antwerpen(HKGA): 2016/3,p.33.
- Privaatrechterlijke archieven: 2016/3,p.23.
- Verenigingen: 2016/3,p.23.

Archiefbank Vlaanderen: 2016/3,p.25.
Archiefstukken: 2015/3,p.4.
Ark: (symboliek) 2015/1,p.15-21.
Arkprijs: 2015/1,p.19.
Armoedebestrijding:2016/3,p.5-8
Arntz Gerd (kunstenaar): 2015/4,p.1.
Artikelendatabank: 2015/3,p.7.
ASV (Algemeen Statutaire Vergadering): 2014/1, p.40.,2015/2,p.2; 2016/2,p.25; 2017/2,p.27.
Attentiestenen: 2017/2,p.31.
Auteurs(diverse): 2015/3,p.14(over de Heemkundezondagen 2015)

B
Badge:2015/3,p.34.
Baeck Mario: 2016/2,p.45.
Baekelmans Lode (1903): 2017/1,p.23.
Bakoven/huis: 2017/2,p.24;
Bal Jan (monnik van Hemiksem): 2016/3,p.31/32
Balfour: 2016/4,p.2.
Bartholomees Rob: 2015/3,p.7.
Bartholomeüsnacht: 2014/1, p.4.
Bedelarij: 2016/3,p.6.
Beerse HK De Vlierbes: 2013/3: p.33; 2016/4,p.33.
Begraafplaatsen: Parijs, Pére Lachaise: 2017/2,p.33.
Beiaardtraditie: 2015/1,p.29.
Beleidsplan Gatz: 2016/3,p.1.
Berchem HK Berchem: 2013/3:p.33.
Berlijn (muur):2017/2,p.4.
Beumont Louis (2016): tekening "Ekster" in Deurne: 2017/1,p.20.
Bewaren: 2015/3,p.4;2015/3,p.15.
Bewaren van archieven en documenten (heemkunde): 2016/3,p.24.
Beyst René: 2013/1,p.22,p.33,2013/2, p.26. 2013/3: p.24; 2013/4,p.10(Weyns); 2014/4,p.17(Brabantse Volkscultuur); 2013/4, 31 (Poldergrond,verslag); 2014/1, p.13,40,47; 2014/2,p.14,24; 2014/3,p.23: 2015/1,p.11 (Kwartiervergaderingen); 2015/2,p.2; 2015/3,p.2; 2016/2,p.26; 2016/3, p.11, 30 en 34 e.v..; 2017/1,p.37;2017/2,p.10; 2017/2,p.16 (Ter Speelbergen);2017/2,p.17.
Bleeckx Staf schreef: 2013/1,p.13, 2013/2,p.11. 2013/3: 10, p.33;2013/4; 2014/1, p.15; 2014/2,p.13; 2014/3,p.17; 2015/1,p.10; 2015/2,p.12; 2015/3,p.6.; 2015/4,p.6. 2016/1,p.13; 2016/2,p.28; 2016/3,p.9; 2016/4,p.24. 2016/4,p.18.2017/1,p.16..(Verrassend Nederlands).  2017/1, p. 28-29; 2017/1,p.28-29 (over zijn boeken); 2017/2,p.12.
Bibliotheek: 2016/1,p.31
Boekproject WO I : 2013/2, p.26.
Bokrijk: 2017/1,p.37.
Bollen Marcel (1923-2013): 2014/1, p.53.
Bonheiden: 2016/2,p.27.
Bourgondisch: 2013/3:p.20; 2014/1, p.33.
Brabant:
   boeren: 2013/1,p.33
   erfrecht: 2015/2 en 3.
   identiteit: 2013/1,p.19
   taaleigen: 2013/1,p.18
   volkscultuur:2013/4,p.17.
   wat scheidt ons? 2013/1,p.18
   werkgroep: 2013/1,p.22
Brasschaat: HK Breesgata: 2013/3:p.34.
Bren Carrier: 2016/4,p.12.
Brieven(soldaten v. Napoleon):2015/3,p.20.
Brouwers: 2016/4,p.33.
Bruegel Pieter: 2015/4,p.5/6;2017/2,p.1.
Buitensluit: 2015/4,p.13.
Buerbaum Jozef (1891): 2017/1,p.21.
Buerman Jacques: 2017/2,p.32.
Bungeneers Joke: 2014/1, p.37; 2017/1, p.2.

C
Café (bruin): 2016/2,p.29 en 39
CD-project , muzikale odes: 2013/1, p.28 e.v.
Chabot Bob: 2016/1,p.26.
Charlotte van Bourbon: 2015/1,p.26.
Chinese devotieprenten: 2014/2,p.22-23.
Circo Maximo (folkgroep): 2015/3,p.14.
Cock H. (gravure): 2017/2,p.1.
Cockerill: 2015/2,p.6.
Code Civil of Burgerlijk wetboek van 1804:2015/3,p.29.
Colloquia: 2013/1,p.17; 2017/2,p.8-11.
Conscience Hendrik (1854):2017/1,p.18.
Coppens Herman: 2017/2,p.8.
Crick Stefan schreef(hoofdzakelijk excerperen van tijdschriften  HK verenigingen van  HKGA): 2013/1,p.17 e.v.,p.37; 2014/1, p.54; 2014/2, p.48; 2014/3,p.35-40; 2015/1,p.26  (Charlotte van Bourbon) en 40 (excerperen), 2015/2,p.19 (van Susteren); 2015/2,p.40;2015/3,p.39; 2015/4, p. 40 en 45; 2016/1,p.33-36; 2016/2,p.51-56; 2016/3,p.35-40; 2016/4,p.40-44; 2017/1, p.25-27 (wapens en kleuren).
Cruybeke, moordlied: 2014/3,p.12.
Cultuur en provincies: 2014/3,p.1; 2015/2,p.1.
Cultuurprijs(prov. Antwerpen):2015/3,p.35.

D
Dambruyne Johan: 2017/2,p.9;
Dansorgels: 2013/3:p.38.
Debie Paul: 2013/3:p.43.
De Bondt Paul: 2013/3:p.40.
De Corte Jules: 2013/3:p.16.
De Fierlant:2016/4,p.13.
Deken Van Herck (eremerk):2016/2,p. ; 2017/2,p.20 (Vermeir Harry)
Delepierre (Uilenspiegel):2016/3,p.30.
De Mont Pol: 2015/4,p.16.
Dendermonde (verdrag): 2013/1, p.9
De Peter Edward: 2015/2,p.2; 2016/3,p.16.
De Smedt Selma:2017/2,p.11.
De Staelen Philomena: 2014/3,p.13
Deurne: 2017/1,p.20.
Deurne HK Turninum: 2013/3: p.34;2015/3,p.20.
De Vleeshouwer Wannes: 2013/3:p.36.
De Vlieger Koen: 2013/3: p.11.
Devotieprenten: Chinese: 2014/2,p.22-24.
Devoties: Laurentius: 2014/2,p.34-37.
De Win Paul: 2017/p.8-11;
Dignef Leo: 2013/3:p.33.
Dodendraad (Poppel):2015/3,p.17; 2017/2,p.2-3;
Doedelzak: 2015/4,p.3.
Doopbekers: 2016/1,p.10.
Dooplepels: 2016/1,p.12.
Dorp: 2015/3,p.1.
Drankmisbruik (19e eeuw):2017/1,p.17.
Dries Rita: 2015/4,p.42.
Duivelskuil: 2016/4,p.22.
Duiven melken: 2013/3:p.35.
Dujardin (tekenaar in boeken van Conscience):2017/1,p.18.
Durnez Gaston: 2014/3,p.28.
Durnez Jan: 2014/3,p.12.
du Toit Jannie: 3013/4, p.14,17; 2014/1, p.3.

E
Ebescentrale: 2016/4,p.6
Edegem: 2015/3,p.2.
Eeckelaert Johan: 2014/1, p.18.
Ekeren HK Antwerpse Polder: 2013/3:p.35; 2016/4,p.10.
Ekster" naam van café in Deurne: 2017/1,p.20.
Endogeen: 2015/4,p.8.
Eremerken: 2014/1, p.43; 2015/2,p.28; 2016/2,p. 27 en 43 en 45; 2017/2,p.17.
Erfgoed: bedrijfswereld: 2014/1, p.18; 2017/2,p.21.
Erfgoed: Wat?, Welk, tot waar, begripsverschuiving, erfgoedzorg, geld, meid voor alle werk,
2017/1,p.37.
Edentiteitsfabriek, onder druk, mensenrecht, 2014/2, p.15-21.
Erfgoed: funerair erfgoed:2015/4,p.40.
              industrieel/technisch: perstekst, 2014/3,p.33.
              klein bouwkundig erfgoed: 2017/2,p.24-25.
              studiedag: 3017/1,p.15; 2017/2,p.8-11.
Erfgoedhouders:2017/2,p.8.
Erfgoedloods: 2015/2,p.38.
Erfgoedpap: 2013/4,p.13.
Erfgoedprijs (Provincie Antwerpen): 2017/1,p.2.
Erfgoedprojecten (subsidies): 2016/2,p.29.
Erfgoedsubsidiebeleid: 2014/1, p.37.
Erfrecht (Brabant): 2015/2,p.23;2015/3,p.23.
Erfzonde: 2014/3,p.5 en 9.
Etwie: 2013/2,p.29
Europa Nostra: 2014/2,p.12.
Eva: 2014/3,p.2.
Excerperen van tijdschriften (verenigingen uit de provincie Antwerpen):2013/1,p.37; 2013/4,p.33; 2014/1, p.54.; 2014/2, p.48-52; 2014/3,p.35-40; 2015/1 en 2,p.40-44; 2015/4,p.45-48; 2016/1,p.33-36, 2016/2; 2016/3; 2016/4,p.40;2017/1,p.38-44; 2017/2,p.34-40.
Eyckmans Karel:2017/1,p. 38-44; 2017/2,p.34-40.

F
Familiefeesten: 2013/3:p.39.
Familiegeschiedenis: 2013/3: p.43.
Familienamenkwestie: 2014/2, p.30-32.
Ferraris(graaf): 2015/1,p.1.
Fietsverleden:2015/3,p.18.
Folkgoep Circo Maximo: 2015/3,p.14.
Fototoestel: 2016/3,p.12.
Franse tijd(1995-2014):2015/3,p.20.
Funerair erfgoed: 2015/4,p.40.
fusies van gemeenten: 2015/3,p.1.

G
Gallo-Romeinse wortels: 2013/1,p.24 e.v., 2013/2,p.29 e.v.
Gebruiksvoorwerp (herkennen): 2014/2,p.14.
Gedicht: 2016/4,p.1 (Gezelle);
Geheugen: 2015/2,p.6; 2015/3,p.1.
Gent: 2015/1,p.5 (zondagsrust)
Genua: 2015/1,p.35
Geschiedenisonderwijs: 2013/3,p.43.
Geschiedenis van de geschiedenis: 2015/3,p.3.;2016/4,p.2
Geudens Jan (HK De Kaeck): 2013/3:p.42; 2015/2,p.2; 2016/2,p.25 en 43; 2017/2,p.26-30.
Gevleugelde woorden: Virginia Woolf, 2013+3,p.2; 2015/2,p.11; 2016/1,p.30;
Gezelle Guido: 2016/4 (gedicht, deugdelijk jaar); 2017/2,p.12 (traagzaam trekt de witte wagen).
Gezelschapsspelen: 2013/3:p.36.
Gielis Marcel: 2017/2,p.8.
Gijsemans Emiel: (WOI), 2014/3,p.20.
Goorschutters: 2013/3: p.35.
Goovaerts Robby: 2014/3,p.18.
Goris Jan-M.:2016/2,p.34.
Gouchon Therèse: 2016/4,p.13.
Gouw, uitleg over het begrip: 2013/4,p.2.
Gouwdagen: 2013/2,p.1,18 e.v.; 2014/1, p.40.; 2015/2,p.2.
Govaerts Karel:  2013/3:p.37; 2014/2, p.27,29.
GPS: 2017/2,p.15.
Graftrommels: 2017/2,p.33.
Grafzerkfragment: 2016/3,p.30.
Grafzerkje vzw: 2017/2,p.32.
Grimm, gebroeders: 2016/1,p.15.
Grote Oorlog: 2014/2, p.25; 2014/3,p.20 en 23.
Guillén Nicolas: 2015/2,p.11.
Guldensporenslag: 2013/2, p.1 e.v.
Gysen Walter: 2013/3:p.34.

H
Haazen Jo(beiaardier):2015/3,p.31.
Hamlet: 2016/3,p.1.
Heemdag HKVL oktober 2014: 2014/2,p.27-29.
Heemhart (HKGA):2016/4,p.24;2017/1,p.32; 2017/2,p.26(Ravignon) en 30.
Heemhuis "Scilla" gerenoveerd: 2014/2, p.33.
Heemkringen en archieven, documentatiecentra:2016/3,p.24.
Heemkunde: 2013/1,p.2. 2013/3: p.14; 2015/2,p.1;2015/3,p.17; (landschap)2015/4,p.8; 2017/1,p.10-13.
Heemkundezondagen: 2013/1,p.21. 2013/3: p.33; 2014/2, p.25-26;2015/3,p.14; 2016/3,p.11-16; 2017/1,p.24.
Heemmuseum: 2016/2,p.38.
Heemprojecten (subsidies): 2016/2,p.29.
Heilig: 2015/1,p.2.
Heiligen:
   Laurentius: 2014/2,p.34-37.
Heist-o/d-Berg HK Die Swaene: 2013/3:p.35;2015/3,p.21.
Hekwerken (als afsluiting van volkeren):2017/2,p.2-7;
Heks: 2015/3,p.18.
Helsen Jos: 2013:p.33.
Helsen Ludo schreef: 2013/1, p.1,2,p.28 e.v.,2013/2,p.1,p.39.2013/3, p.1, p.14; 2013/4,p.2 en 8. 2014/1, p.1,16,49..; 2014/2, p.1.; 2014/3;2015/1,p.1; 2015/2,p.1;2015/3,p.1; 2015/4,p.2; 2016/1; 2016/2,p.1 en 31; 2016/3,p.1; 2016/3,p.5.;2016/4,p.2; 2017/1,p.1; 2017/2.p.1; 2017/2,p.8(levensbeschrijving);
Hemiksem:2015/3,p.19.
Herbergspelen: 2013/3:p.33, p.36, p.38.
Herentals: 2016/2,p.31.
Herentals Geschiedkundige kring: 2016/2,p.31.
Hermans Paul: 2013/3:p.38.
Hertogdom Brabant: 2013/3:p.24.
   boek 'Grote Oorlog': p.24.
Hertogs Eddy: 2016/3,p.17.
Hertogs Peter: 2014/3,p.28.
Hesse Herman(geschiedenis): 2016/1,p.26.
Hingene: 2013/3: p.11.
Hitler:2015/4,p.37.
HKGA(Heemkunde Gouw Antwerpen): vijftig jaar, 2013/2,p.16. 2013/3: p.14; 2014/1, p.3, 2014/1, p.6.;werkgroep: 2014/2, p.25. 2017/1,p.15.
HKVL (Heemkunde Vlaanderen): 2016/1,p.25.
HK Aartselaar: 2014/1, p.47.
HK Adriaen Ghys: 2015/2,p.17.
HK Baarle-Hertog-Nassau "Amalia van Solms": 2016/3,p.21 (40 jaar heemkring).
HK Beerse "De Vlierbes": 2015/3,p.15; 2016/4,p.33.
HK Berchem: 2014/3,p.25; 2016/3,p.13.
HK "De Linde" (Olen): 2015/1,p.22 e.v.
HK "De Root" (Reet):2014/3,p.26.
HK Deurne "Turninum": 2014/3,p.26;2015/3,p.20; 2016/3,p.13.
HK "Drie Rozen"('s-Gravenwezel): 2014/3,p.23; 2015/2,p.39;2015/3,p.16.
HK Edegem: 2015/3,p.2; 2016/3,p.12; 2017/2,p.17; 2017/2,p.26.
HK "Die Swane" (Heist-o/d-Berg): 2014/1,26;2015/3,p.21.
HK "Hever-Stam", St.-Amands: 2014/3,p.23.
HK "Heymissen"(Hemiksem), 25-jaar: 2014/2,p.24; 2014/3p.24;2015/3,p.19; 2016/3,p.14;2017/2,p.1;
HK "Hobuechen"(Hoboken): 2013/3:p.36.
HK "Jan Vleminck" (Wijnegem): 2014/2,p.38-44.
HK Kasterlee - heemerf "De Waaiberg": 2015/3,p.17; 2016/3,p.13.
HK Lillo "Antwerpse Polder": 2013/4,p.31; 2014/3,p.24;2015/3;p.21.
HK Lint "Eugeen Goeyvaerts":2014/3,p.25;2015/3,p.18; 2016/3,p.14( 40-jarig bestaan) en p. 17..
HK Merksem: 2014/3,p.26;2015/3,p.15.
HK "Molenijzer" (Putte): 2014/3, p.18 en 27; 2016/2,p.35;
HK Oelegem "De Brakken": 2016/3,p.16.
HK Onze-Lieve-Vrouw-Waver: 2016/2,p.45; 20171,p.28-29.
HK Poppel: 2015/3,p.17.
HK Putte: "Het Molenijzer" 2016:/2,p.35; 2016/3,p.15.
HK Rijmenam "'t Hoefyser"(Rijmenam): 2014/3,p.27; 2015/2,p.13;2015/3,p.20; 2016/2,p.25 en 43.
HK Schelle "Scella":2015/3,p.19.
HK "Scilla"(Schilde): 2014/2, p.33; 2016/2,p.41.
HK "Scot" (Schoten): 2016/1,p.26.
HK "De Drie Rozen", 's-Gravenwezel: 2015/4,p.19.
HK Sint-Jobse HK "Het Goor" weldra 50: 2016/3,p.26; 2016/4,p.34-35.
HK Westerlo "Ansfried":2015/3,p.18.
HK "De Kaeck", Wommelgem: 2015/4,p.23.
Honoris Causa (eremerk): 2016/2,p.43.
HK Zoersel: 2014/3,p.24.
Heuvelrug (Kempense): 2016/4,p.19 e.v.
Hölscher Arie: 2016/4,p.3 e.v.; 2017/1,p.3-9.
Hoogboom: 2016/4,p.3 e.v.; 2017/1,p.7.
Horlogerie: 2013/2,p.35
Huiselijk vermaak: 2013/3:p.39.
Huisstijl: 2013/3: p.3 e.v.

I
Iconografie:
  devotieprenten: 2014/2, p.22-24.
ICT:  2013/3: p.26.
IJzerdieven: 2014/3,p.31.
I.M. : 2013/1,p.36;2015/2,p.39.
Illegems Jan: 2014/1,p.13.
Immaterieel erfgoed: 2017/2,p.9.

J
Jaarmarkt: 2013/3:p.40.
Jaar van het Dorp: 2015/3,p.1.
Jannie du Toit: 3013/4, p.14,17; 2014/1, p.3.
Janssen Herman: 2017/2,p.2-7.
Jezuieten:2016/3,p.29.
Johannesbroodboom: 2017/2,p.22/23.

K
Kaarten:
- Schelde: 2016/3,p.11.
Kaatsen: 2013/3:p.40.
Kalender: 2016/1,p.18-19;
Kalligrafie:2016/3,p.11.
Kapellen - Culturele Kring Hobonia: 2015/3,p.16.; 2016/4,p.3 e.v.
Karaat: 2017/2,p.22/23.
Kaske (het - museum - Poppel):2015/3,p.17.
Kasteel d'Ursel: 2013/3: p.11.
Kasteelleven: 2017/2,p.9-10;
Kasterlee: 2015/4,p.8.
Kegelbaan: 2013/3:p.43.
Keizershoek, Kontich: 2016/3,p.30-33.
Kelten: 2016/1,p.1.
Kempen: 2016/2,p.1.
Kempens(klaprozen):2015/3,p.35.
Kempense heuvelrug: 2016/4,p.19 e.v.)
Kempens Landschap: 2014/2,p.12; 2016/1,p.20-24; 2016/2,p.47.
Kermis: 2013/3:p.36, p.37, p.40.
Kerstmis 1944: 2016/4,p.3 e.v.; 2017/1,p.3-9.
Keuken (vette) gravure: 2017/2,p.1
Kipdorp (Antwerpen):2015/4,p.11.
Kissinger Henry: 2016/4,p.2.
Klaprozen:2015/3,p.35.
Klompenmuseum: 2013/2,p.17
Knobbeltang: 2015/1, p.39.
Kocken Marcel: 2014/3, p.31; 2015/2,p.16.
Koepels (provinciale): 2016/3,p.1.
Kontich: 2016/3,p.31.
Kookboek (eerste in Nederlands): 2017/2,p.17.
Krans(Veilkrans): 2016/3,p.9/10.
Kunst: 2013/3: p.12.
Kunsttechnieken:2015/3,p.16.
Kwanten Godfried: 2013/4,p.4 (over Weyns).
Kwartieren: 2013/1,p.7, 3014/1, p.12.

L
Lambrechts-Augustijnen Hugo: 2013/1,p.32, 2013/2, p22 e.v.. 2013/3: p20 e.v.; 2013/4,p.26; 2015/2,p.6. 2014/1,p.33; 2014/2, p.22-23;  p.34-37; 2015/1, p.2; 2015/3,p.3;2015/5,p.34; 2015/4,p.8 e.v.; 2015/4,p.21 (foto van);2016/1,p.8; 2016/1,p.15-16; 2016/1,p.26 en 32; 2016/4,p. 13 e.v.; 2017/1,p.10-14 en 36 (microbioom);2017/2, p.22/23 (karaat).
Last Post: 2015/3,p.2; 2016/2,p.13.
Landschap: 2015/4,p.8.
Lembrechts Leon (I.M.): 2013/1,p.36; 2016/2,p.41.
Lemmens Luk: 2013/1,p.30;2014/3,p.28.
Lescouhier Frank: 2015/2,p.17.
Leven: 2016/1,p.15.
Leys Rudi: 2014/3,
Lilith: 2014/3,p.4.
Lillo:2015/3,p.21.
Limet Griet: 2016/2,p.47.
Lint HK Eugeen Goeyvaerts: 2013/3,p.36;2015/3,p.18.
Linters Adriaan: 2013/4,p.13; 2014/2, p.12-21.
Logo's: 2013/3:p.3 e.v.; 2014/1, p.16.
Londerzeel:2015/2,p.16.
Luit (symboliek): 2016/4,p.25-30.

M
Maalderij:2017/1,p.14.(foto)
Maasheggen:2015/4,p.12.
Malen(molen): 2015/3,p.14.
Mechelen: archief:2016/1,p.17.
                horlogerie:2013/2,p.35
                vroedvrouw: 2015/2,p.16
                zondagsrust: 2015/1,p.7.
Medart Hans: 2016/1,p.17.
Medewerkers gezocht: 2017/1,p.32.
Meiboom:2017/1,p.12-13.
Meikevers: 2017/1,p.8.
Meeus Sabina: 2016/2,p.29.
Meeüs (generstokerij): 2017/1,p.23.
Mens André: 2017/2,p.29.
Mercatorprojectie: 2017/2,p.15.        
Merksem HK Merksem: Hofke van Roosdaal: 2013/3:p.37; 2017/1,p.14.
Merksplas HK Marcblas: 2013/3:p.37.
Merksplas-Kolonie: 2014/2, p.12, 29; 2016/1,p.20; 2016/2,p.47.
Microbioom: 2017/1,p.36.
Midzeelhoeve I (St.-Katelijne-Waver):2014/3,p.31.
Midzomerfestival Beerzel "ter Speelbergen": 2016/3,p.16.
Miserieberichten: Red Star Line: 2014/2, p.44.47.
Missiepreek: 2016/3,p.29.
Moezel (doedelzak):2015/4,p.4.
Molen (wind): 2015/4,p.8; 2016/3,p.16.
Molenijzer (museum) Puttte: 2015/2,p.8.
Molenmuseum (St.-Amands): 2013/3:p.42;2015/3,p.14; 2016/1,p.2-7; 2016/3,p.15.
Molenrecht: 2016/2,p.2; 2016/3,p.2-4.
Moordlied (Cruybeke): 2014/3,p.12.
Musea:
- Lillo-Fort "Poldermuseum: 2016/3,p.11.
- Schelle - Heemmuseum "Bijsterveld": 2016/3,p.11.
- Putte - "Topstukken v. Lingerie- en Ondergoedmuseum": 2016/3,p.15.
Museumcafé (HK Putte):2016/3,p.15.
Muurankers:2014/3,p.31.

N
Napels: 2015/1,p.35.
Napoleon:2015/3,p.21.
Nationalisme:
- Belgisch: 2016/3,p.30.
Nederlands (verrassend): 2013/1,2,3 en 4; 2014/1,2,3 en 4;2015/1,2,3, en 4; 2016/1; 2016/2,p.28.
Netsuke:2015/3,p.19.
Noë of Noach: 2015/1, p.15 e.v.
Normen en waarden: 2017/1,p.1.

O
Obiit: 2015/2,p.19 (van Susteren).
Oevel-Westerlo HK Ansfried: 2013/3:p.38.
Omgangstaal: 2014/2, p.1.
Onze-Lieve-Vrouw-Waver:2013/2,p.3;
Ooorlogsverhalen: 2017/2,p.10;
Oostvogels Els: 2016/4,p.19 e.v.
Oostvogels Jan: 2016/4,p.33
Oorlogsbibliotheek: 2016/1,p.31.
Ordinaal: 2016/1,p.8.
Overlevering: 2013/3:p.1.

P
Paapgooien: 2013/3:p.34.
Panacheren: 2015/3,p.1.
Patrimonium (persoonlijk): 2015/3,p.5.
Patroonheilige: Laurentius: 2014/2,p.34-37.
Paenen-Spies Rita:  2013:3/P.36.
Penseelprinsessen: 2013/3: p.11.
Piketpaal: 2015/4,p.6.
Pleurant: 2014/2, p.13.
Poëzie: 2015/2,p.11; 2016/2,p.24.
Polder(Lillo): 2015/3,p.21.
Poldergrond: 2013/4,p.31.
Poppenschieten: 2015/2,p.8.
Populier (zwarte): 2017/1,p.32-36.
Postkaarten(oude): 2015/3,p.4.
Potdommeke in de volkstaal ook wel potverdommeke: 2014/3.
Primavesi Leo (kunstenaar, 1871-1837): 2015/4,p.17.
Projectsubsidie: 2014/1, p.37.
Provinciale Commissie voor Geschiedenis en Volkskunde: 2017/1,p.15.
Provincie Antwerpen: 2015/2,p.38; 2016/2,p.29.
Putte HK Molenijzer:2013/3:p.38.

Q
Quest (volksmuziek): 2016/3,p.16.

R
Ranst: 2013/3: p.26.
Raaf (witte): 2016/4,p.32.
Ravels-Poppel HK Nicolaus Poppelius: 2013/2,p.18 e.v. 2013/3:p.39.,
Ravignot Josée: 2017/2,p.26.
Rechtsarcheologisch patrimonium; 2017/2,p.9.
Redactie schreef: 2013/1,p.16, 2013/2,p.14 e.v., 2013/2, p.17, 2016/4,p.1.en p.32.
Red Star Line: 2014/2, p.45-47.
Regionaal Landschap (Kleine en Grot Nete):2016/4,p.19.
Regionaal Landschap RivierenLand RLRL: 2017/1,p.32 e.v.; 2017/2,p.24/25.
Reuzen: 2015/4,p.42.
Reuzen in Vlaanderen:2015/3,p.22.
Rijkevorsel HK Rijkevorsel: 2013/3:p.39.
Rijksweldadigheidskolonies: 2014/2, p.29.
Rijmenam HK Hoefijser: 2013/3:p.40; 2015/2,p.13; 2015/3,p.20; 2016/2,p.25.
Rituelen: 2016/3,p.13.
Roodkapje:2015/3,p.36.
Roos(symboliek): 2016/2,p13.
Rombouts Luc: 2015/1,p.29.
Rome: 2015/1,p.34 en 35.
Röttger Rik: 2016/4,p.19.
Rui (Antwerpen):2015/2,p.10.

S
Saluki: 2015/3,p.6.
Schans: 2017/2,p.25.
Schapenbegrazing: 2016/2,p.47.
Schelde (als grens): 2013/1,p.1-12; 2016/3,p.12.
Schelle HK Scella: 2013/3:p.40;2015/3,p.19.
Scheut (paters): 2014/2,p.22-24.
Schiltz Erik: 2017/2,p.26-30. (foto's)
Schoonselhof (Antwerpen): 2017/2,p.32.
Secundair onderwijs: 2013/3:p.43.
Serendipiteit: 2017/1,p.10-13.
shermantank: 2016/4,p. 11
Siertegels: 2016/3,p.14.
's-Gravenwezel (Schilde) HK De Drie Rozen:2013/3,p.41; 2015/4,p.19.
silex (vuursteen): 2016/4,p.37 e.v.
Sint-Amands Molenmuseum: 2013/3:p.42;2015/3,p.14.
Sint-Jozefkerk Hoogboom): 2015/3,p.16.
Sint-Katelijne-Waver: 2016/3,p.29; 2016/4,p.37 e.v.; 2017/2,p.14(kaart Ferraris);
Sint-Rita (Beerse): 2015/3,p.15.
Sint-Thomasdag (21.12.): 2015/4,p.13.
Sleeckx Domien (1843): 2017/1,p.17.
Sjalon (piketpaal): 2015/4,p.6.
Sleeckx Domien (1863): 2017/1,p.20.
Smits Eduard: 2015/2,p.28.
Soldaten v. Napoleon(brieven):2015/3,p.20.
Spaepen Leo: 2014/ en 2015/1 en 2 over "De grand tour van Fr. J. van Ertborn" (1774-1776).
Spanker: 2016/1,p.13.
Speelbergen (vzw): 2015/3,p.14.
Spellen (volwassenen): 2013/3: p.41
Spetterlied: 2013/3:p.37.
Spreuken: 2016/2,p.12 (molen);
Sprookje (duur van het leven): 2016/1,p.16.
Stafkaarten: 2017/2,p.14-15
Stamboomonderzoek: 2016/1,p.17.
Steenbakkerijen, dl.I, p.21.
"Stekkedozeke": 2017/1,p.8.
Stinissen Jacob: 2015/4,p.17.
Stoeten: 2013/3:p.42.
Strekel: 2016/2,p.28.
Struisvogelspel: 2013/3:p.43.
Studium Generale vzw: 2016/1,p.31.
Subsidies: 2014/1, p.2, 37; 2016/2,p.29.
Successierechten:2015/3,p.31.
Suenens (Msgr): 2017/1,p.6.
Symboliek:
  Adam en Eva: 2014/3, p.2.
  Appel: 2014/3,p.7.
  Luit: 2016/4,p.25 e.v.
  Roos: 2016/1,p.13.
  Valk: 2014/2, p.2.;
  Wolf:2015/3,p.36.
   ook bij Vermeir: zie daar

T
Taalgebruik 2016/4,p.31.
Tack Gil:2015/4,p.42.
Tanks (WO II): 2016/4,p. 11 e, 12.
Tant Hugo: 2017/2,p.28.
Tegelmuseum(Hemiksem):2015/3,p.19.
Temperaturen; (het), 2016/2,p.1.
Ter Speelbergen vzw: 2016/1,p.31; 2017/2,p.16;
Tijd: 2016/1,p.18.
Tomlinson Ray: 2016/2,p.30.
Toit (du) Jannie: 2013/3,p.14/17; 2014/1, p.3.
Tondeldoos: 2013/2, p.22
Tonsspel: 2013/3:p.34.
Toponymie:
   Gallo-Romeinse wortels: 2013/1,p.24 e.v., 2013/2,p.29 e.v.
   Steenbakkerijen: 2014/1, p.23.
Tuinbouw (WO II):2015/3,p.20.
Turken: 2016/4,p.13
Turken (volk en cultuur): 2016/4,p.14 e.v.
Turnhout: (reuzen) 2015/4,p.42.
Traditie: 2013/3: p.1.
Tram (1938): 2016/4,p.15.

U
Uylenspiegel; 2016/3,p.29/30.

V
Valk (de): 2014/2,p.2-11;
Veilkrans: 2016/3,p.9/10
Van Bulck Gaston: 2014/1, p.43; 2014/2, p.45-47; 2015/4,p.13;2017/1,p.17-24.
Van de Cruys Mark: 2013/3:p.3.
van den Bossche Karel (over): 2013/1
van den Bossche Karel schreef: 2013/1,p.3,p.13, 2013/2,p.3 e.v., 2013/2,p.11,2013/3: p.33;
2016/1; 2016/2,p.2; 2016/3,p.2; 2016/3,p.15.
van den Bossche Kris: 2016/3,p.16.
Van den Brande Luc:2015/3,p.32.
Van den Broeck Rik: 2013/3:36.
Van den Cloot: 2014/2,p.30-31.
Van den vos Reynaerde:2015/3,p.38.
Vandeginste Hendrik: 2014/2, p.27;.2016/3,p.23.
Van der Heyden Pieter (gravure): 2017/2,p.1.
vander Noot (1510): 2017/2,p.17;
Vanderveken Bas: 2016/4,p.19 e.v.
Van Dyck Viktor: 2013/1, p.24 e.v., 2013/2,p.29 e.v., 2013/4,p.21; 2014/1, p.22.
Van Ertborn: 2014/4; 2015/1,p.31; 2015/2,p.29.
Van  Geel Luc: 2013/3:p.40; 2014/3,p.27; 2015/2,p.13; 2016/2,p.26 en 43.
Van Hoof Willy: 2016/3,p.29; 2017/2,p.14-15 (stafkaarten)
Van Hooimissen Flor: 2016/1,p.30.
Van Landegem Gerrit: 2014,3,p.12.
Van Leuven Eddy: 2016/4,p.37-39.
Van Nieuwenhuyse Karel, prof.dr.: 2013/3:p.43.
Vannoppen Henri: 2015/2,p.23;2015/3,p.23.
Van Reusel Herman: 2015/1,p.22.
Van Rompay Sara: 2017/1,p.28.
van Susteren Maria: 2015/2,p.19.
Vekemans Alfons: 2013/3:p.38; 2016/2,p.35.
Vencken Johan:2015/3,p.22.
Venetië: 2015/1,p.37.
Verbeke Bert: 2016/3,p.26; 2016/4,p.34.
Verckens Jozef schreef: 2013/1,p.17 e.v., 2013/3:p.41, 2014/1, p.40; 2014/2, p.33; 2015/2,p.28..
      foto van: 2015/1,p.3.
Vereenooghe Tijl(Etwie): 2013/2, p.28
Verenigd Koninkrijk der Nederlanden: armoedebestrijding. 2016/3,p.5 e.v.
Verhaegen Hugo: 2016/2,p.34.
Verhaert Roeland: 2013/3.
Verkavelingsnederlands: 2014/2, p.1.
Vermeir H.F.E. schreef: 2013/1, p.17 e.v.,2013/2,p.18. 2013/3: p.10, p.33, p.49 e.v.; 2014/4,p.12; 2014/1, p. 3, 15, 40: 2014/2, p.2,13, 27; 2014/3,p.2; 2014/3,p.12 en 170; 2015/1,p.10 (Verrassend Nederlands); 2015/1, p.15 (symboliek: ark);2015/1, p.22 HK "De Linde" Olen): 2015/2,p.2; 2015/2,p.12; 2015/4,p.30 e.v.; 2016/1,p.18-19;2016/2,p.25 en 43 en 45.;2016/3,p.8 en 11 e.v.; 2016/3,p.30; 2016/4,p. 25-30; 2017/1,p.28-29.(over van Rompay-Davidsfonds-Genootschap);2017/2,p.11; 2017/2,p.12; 2017/2,p.16(Ter Speelbergen); 2017/2,p.20/21 (eremerk H.V.); 2017/2,p.26-29(foto's en in de tekst).
Vermeiren Mon (1933-2013): 2014/1, p.53;2015/3,p.36;
Vermylen Bart: 2017/1,p.32 e.v.; 2017/2,p.24/25.
Verrassend Nederlands: 2013 in elk tijdschrift een aflevering; 2014/2015/ 2016/2017 1 en 2, in elk tijdschrift een aflevering.
Verslype Roger: 2014/1, p. 45; 2015/2,p.40 (I.M.)
Verstappen Peter: 2016/2,p.26; 2016/4,p.36.
Vette Keuken: 20172,p.1(gravure);
Visschers, Henri: 2014/2, p.46.
Vlaanderen (graafschap):2016/2,p.2
Vleetlogger: (schip), p.18.
Vlimmeren: 2016/4,p.33.
Vloertegels: 2016/3,p.14.
Vluchtelingen: 2017/2,p.6;
Volksmuziek: 2015/3,p.14; 2016/3,p.16.
Volkstoneel: 2013/3: p33.
Volksvermaak: 2013/1, p.21;
Voorhoof Greet;2017/2,p.10.
Voornaamwoorden: 2014/2,p.1.
Voorwerpen (onbekende): 2016/1,p.8 e.v.
Vosselaar: 2015/2,p.17.
Vrijwilligers: 2013/2,p.14 e.v., 2013/2, p.28;2014/4,p.13; 2014/1, p.2.; 2016/3,p.1; 2017/2,p.10.
Vuurslag: 2013/2, p.22. 2013/3: p.20; 2013/4,p.26; 2014/1,p.33..
Vuursteen: 2016/4,p.37.

W
Waag(heksen):2015/3,p.18.
Waarden en normen: 2017/1,p.1.
Wapen en kleur: 2017/1,p.25-27.
Wapenschilden: 2013/3:p.7 e.v.
Waterloo(1815):2015/3,p.20.
Waterwegen tuss Mechelen en Leuven: 2016/3,p.16.
Weerwolf:2015/3,p.36.
Wenen: (beleg tTrken 1529) 2016/4,p.13
Wenskaart: 2013/4,p.1.; 2016/4,p.1.
Werelderfgoed: 2016/1,p.22.
Werkgroep 50 jaar HKGA: 2013/2,p.3.
Werkgroep HKGA/ 2104:2, p.25-26.
Werkgroep heemkundezondagen: 2013/1,p21
Westelfolk: 2014/3, p.12;2015/3,p.14; 2016/3,p.16.
Westerlo: 2015/3,p.18.
Westmeerbeek: 2016/2,p.1.
Weyns Jozef (over): 2013/1, p.1,2, 2013/2,p.5, 2013/2,p.17, 2013/4,p.3 e.v.;2016/1,p.31.
Wiekevorst: 2014/1, p.49.
Wielersport: 2015/3,p.21.
wijk De Leeuwerik", Deurne: 2016/3,p.13.
Wijn: 2016/1,p.32.
Wijtewagen: 2017/2,p.12.
Willem van Oranje: 2015/1,p.26.
Willem I:2015/3,p.21.
Windvang: 2016/2,p.10.
Winterhulp: 2016/4,p.6.
Wintertuin: 2013/2,p.39.
Wipschieten:2013/3:p.38.
WO I : 2013/2,p.26, 2013/3:p.24; 2013/4,p.17; 2014/2, p.25; 2014/3,p.20 en 23; 2015/3,p.17(heemerf);2015/3,p.3(dodendraad); 2017/2,p.2-3(dodendraad)
WO II:2015/3,p.20 (tuinbouw); 2016/4,p.3-12); 2017/1,p.3-9.
Wodan:2015/3,p.36.
Woeringen (slag 1288): 2013/2,p.1 e.v.
Woestijn: 2016/2,p.
Wolf:  2013/3: p.1/2; 2015/3,p.36; 2015/4,p.30.
"Wolfsschanze": 2015/4,p.37.
Wommelgem HK De Kaeck: 2013/3:p.42.2013/2, p.26; 2015/2,p.2; 2015/4,p.23;
Woolf Virginia: 2013/4,p.2.
Woorden (nieuwe): 2016/4,p.32-33.
Wortel-Kolonie: 2014/2,p.12,25; 2016/1,p.20; 2016/2, p.47.
Wuustwezel: 2016/2,p.1

Y
Yllmaz Haydar: (Turkse naam), 2016/4, p.15 en 16.
Ysengrimus:2015/3,p.38.

Z
Zandhoven HK Molenkring: 2013/3:p.42/43.
Zetternam Eugeen(1853): 2017/1,p.18.
Zin (leven): 2013/1,p.32
Zomer: 2016/3,p.13.
Zondagsrust: 2015/1,p.2 e.v.
Zwarte Piet: 2015/4,p.2.
Zwarte populier:2017/1,p.32-36.